Hồng Thanh Quang được chủ tọa Tạ Bích Loan giới thiệu là Tổng biên tập Báo Đại đoàn kết, đại tá an ninh, kiêm nhà thơ, facebooker nổi tiếng.
Hồng Thanh Quang xuất hiện từ phút 6:54 của chương trình, sau khi Phan Anh bị đấu tố dồn dập bởi 2 chủ tọa Tạ Bích Loan và Phạm Mạnh Hà. Câu hỏi được xoáy đi xoáy lại, Phan Anh chia sẻ clip cá chết của VTC để làm gì và có lợi cho ai?
“Động cơ” và “lợi ích” được truy vấn đến cùng suốt buổi hỏi cung nhằm cạy miệng Phan Anh phải nói ra. Nếu quy chiếu với cách hỏi cung của công an, thì đó chính là cách tạo thế buộc đối tượng phải nhận tội để ghi vào hồ sơ.
Sau hơn 5 phút giằng co, Phan Anh vẫn không nói ra theo ý đồ của kẻ đạo diễn, mặc dù bồi thẩm viên, chuyên gia tâm lí hành vi Phạm Mạnh Hà đã mớm cung, rằng đó là “động cơ quyền lực”. Nếu Phan Anh nhận ngay động cơ này thì có lẽ không cần triệu đến Hồng Thanh Quang. Bởi chỉ cần thú nhận “động cơ quyền lực” là người ta có thể suy diễn, quy chụp rằng Phan Anh đã lợi dụng ảnh hưởng của mình để kích động, xúi giục dân chúng làm loạn. Không chừng những vụ biểu tình vừa rồi có Phan Anh đứng đằng sau?
Chưa nói, nếu truy vấn được cái gọi là “lợi ích cho ai”, “vì ai” mà Tạ Bích Loan thay mặt cả nhóm nhắc đi nhắc lại trong clip, thì Phan Anh chỉ có thể bị… nhập kho! Ý đồ của họ đơn giản là, nếu không vì lợi ích cá nhân hay cộng đồng thì là vì lợi ích của một tổ chức nào đó, Việt Tân chẳng hạn. Đây là thủ thuật kinh điển để kết tội “thù địch”, “phản động”.
Sự cứng đầu cứng cổ của Phan Anh đang cần bàn tay sắt để trấn áp. Đó là lí do Hồng Thanh Quang xuất hiện trong kế hoạch đã trù tính trước. Nếu tôi nói không sai thì người ta đang chủ mưu không mớm cung được thì ép cung, bức cung.
Cách vung tay, gằn giọng, hầm hè với gương mặt biểu lộ đầy chất hình sự của ông đại tá an ninh thể hiện rõ chủ mưu ấy.
Đó là lí do cộng đồng mạng tỏ ra bức xúc với VTV và những người làm chương trình thì ít mà bức xúc, thậm chí căm ghét, phẫn nộ với Hồng Thanh Quang thì nhiều. Tôi phải gỡ rất nhiều những comment mạt sát ông ấy ngay trên trang của tôi để giải tỏa sự kích động không đáng có.
Có thể nhiều người thành kiến với công an, cho nên nhân vụ này bộc lộ sự căm ghét, phẫn nộ ra mặt đối với ông đại tá an ninh nằm vùng trong làng báo.
Riêng tôi, thưa ông Hồng Thanh Quang, không có lí do gì để thành kiến với công an, vì nhà Chu tôi cũng có vài người trong ngành, chưa kể vài chục bạn bè thân thiết làm công an, cũng cỡ hàm thượng tá, đại tá như ông. Cho nên, ông an tâm, tôi sẽ bình luận khách quan, từ ngữ trung tính đúng nghĩa, dựa trên hành vi của ông trên sàn diễn đấu tố có một không hai này.
Khi Phan Anh nói rõ động cơ của mình là cần sự dũng cảm lên tiếng, sự chia sẻ vì cộng đồng thì ông chụp ngay cái mũ “ngụy biện”, tức dối trá, quanh co, chối tội. Ông áp đặt một cách hàm hồ mà không chỉ ra người ta đã ngụy biện ở chỗ nào. Thái độ ấy chỉ có thể là sự lạm dụng quyền lực để trấn áp kẻ yếu hơn mình.
Chân tướng của một đại tá an ninh võ biền, sát thủ thể hiện ngay từ đầu, mặc dù sau đó, ông cố gắng đeo vào cái mặt nạ nhà thơ cho nhã nhặn. Ông dẫn thơ Xuân Diệu: “Người ta khổ vì yêu không phải chỗ…”. Ít ai hiểu ông dẫn mấy câu thơ tình này ra để làm gì. Chẳng nhẽ tình yêu đày đọa, trái ngang của ông hoàng thơ tình kia lại có liên quan đến Phan Anh khi chia sẻ clip cá chết. Tôi phải vận hết nội lực của trí tuệ mới tạm hiểu ông muốn nói gì. Phải chăng dọa nạt không được thì ông dùng thơ dụ ngọt Phan Anh hãy đặt tình yêu cho đúng chỗ, tình yêu với kẻ đang tâm phá hoại môi trường để có được sự đền đáp xứng đáng chứ đặt tình yêu vào đám đông “bầy đàn” như động vật trên mạng thì được tích sự gì?
Thì ra sự “lương thiện hay cả tin” mà ông thuyết giảng huyên thuyên sau đó nằm trong thứ “tình yêu” này. Ông giả vờ khen Phan Anh “lương thiện cả tin” nhưng thực chất là chê Phan Anh thiếu khôn ngoan, không vì kẻ có quyền lực mà vì đám đông “bầy đàn”. Thảo nào, trong lúc biển chết, cá chết, ngư dân điêu đứng mà Báo Đại đoàn kết của ông không đưa tin, kể cả tư cách một Facebooker nổi tiếng như ông mà trên tường nhà ông chỉ có thơ tình để ru ngủ các fan đang thèm ngủ.
Lâu nay tôi tưởng thơ thì phải lấy lòng nhân làm đầu, tình cảm phải trong sáng vô tư chứ không nghĩ nó lại thực dụng đến vậy. Tôi hứa với ông sẽ thay đổi lí luận về thơ, rằng, nhà thơ phải là kẻ biết cách làm thơ có thưởng, không được thưởng quyền chức, tiền Việt thì cũng được thưởng đô la, nhân dân tệ cho nó hiện đại.
Ông luận về Facebook, về việc người ta chia sẻ những thông tin tiêu cực rằng, những thông tin ấy “làm cho cái ác sinh sôi, chưa bao giờ cái ác được ve vuốt, nịnh bợ, xoa dịu như vậy!” Không biết ông dựa vào đâu mà phán như thánh phán? Trang nào, ở đâu người ta chia sẻ thông tin tiêu cực mà cái ác sinh sôi và được vuốt ve, nịnh bợ, xoa dịu? Tôi thì thấy hoàn toàn ngược lại. Những trang chia sẻ những thông tin tiêu cực luôn làm cho cộng đồng căm ghét, phẫn nộ với cái ác. Khi người ta biết căm ghét phẫn nộ với cái ác ắt người ta lương thiện. Còn những trang chỉ có thơ văn ngợi ca ru ngủ, cái ác mới thực sự được ve vuốt, nịnh bợ, ông Hồng Thanh Quang ạ!
Bây giờ ông thử đưa công khai lên Báo Đại đoàn kết của ông hay trang FB của ông về một ông quan tham nhũng nào đó, xem thử cộng đồng có ve vuốt, nịnh bợ như ông nghĩ không? Ông tưởng dân Việt ai cũng như các ông hay sao?
Đoạn kết của clip, thông điệp ông đưa ra, chắc chắn là cho Phan Anh, rằng phải chịu trách nhiệm với hành vi của mình, rằng “đã có lỗi thì phải biết hối lỗi”. Ông không nói lỗi với ai. Nhưng tôi hiểu, trong suy nghĩ của ông, Phan Anh có lỗi với những người bảo kê cho kẻ tàn phá môi trường gieo rắc chết chóc cho đồng loại. Trong trái tim của ông không có dân chúng trong đó nên mới có suy nghĩ bệnh hoạn như vậy!
Chuyện cá chết, môi trường ô nhiểm ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của tất cả mọi người, trong đó có cả gia đình của các ông bà, mà các ông bà lên diễn đàn tuyên bố không phải việc của một MC như Phan Anh hay những người đã chia sẻ thông tin, thì tôi không thể hiểu nổi trái tim của các người làm bằng gì?
Thân làm Tổng biên tập một tờ báo mang danh Đại đoàn kết mà suy nghĩ nói năng như ông, tôi tin chỉ có thể gây chia rẽ, mất đoàn kết!
Điều tôi viết về Hồng Thanh Quang hôm nay không chỉ dành cho riêng ông. Những người cùng bè với ông: Nguyễn Thái Sơn, Hoàng Minh Trí nhấn đi nhấn lại tác hại của thông tin tiêu cực đã gây ảnh hưởng xấu đến cộng đồng chắc chắn có cùng bản chất như ông. Các ông khoe biết làm thơ, chẳng nhẽ các ông không biết, các áng văn chương kiệt tác xưa nay đều không phải là thứ văn chương ru ngủ mà toàn phản ánh dữ dội những tiêu cực trong đó. Hay các ông muốn kết án luôn những đại văn hào như Balzac, Dostoevski, Đỗ Phủ, Lỗ Tấn, Nguyễn Du, Nam Cao, Vũ Trọng Phụng… vì họ toàn đưa thông tin tiêu cực vào trang văn nên đã gây ảnh hưởng xấu đến cộng đồng, “gieo rắc vào đầu người đọc sự sợ hãi, hoang mang”, như anh Cu Trí nhấn mạnh khi khoe khoang những bài thơ ru ngủ trên FB của mình!
Tôi thì tin chắc, những trang văn chứa nhiều thông tin tiêu cực sẽ góp phần tiêu diệt tiêu cực, tiêu diệt cái ác. Ai mang trong mình cái ác đều sợ hãi nên lúc nào cũng ám thị “thù địch” và tìm cách trấn áp.
Nói đến đây, tôi buộc phải quay lại chuyện ông bình luận về một người phụ nữ đi biểu tình vì môi trường bị đánh dã man. Trong bình luận ấy, ông có một câu “tất nhiên”, rất đạo đức quân tử: “tôi luôn cho rằng, không nên đánh người phụ nữ dù chỉ bằng một cành hoa hồng”. Nhưng cũng trong lời bình ấy ông lại ra cú đánh bằng roi cặc ngựa của một kẻ có thừa “động cơ quyền lực” vào người phụ nữ mà ông cho là Xúy Vân giả dại kia. Ông cởi quần người ta để lôi cả đời tư ra mạt sát, rằng “người đàn bà đã từng đem con do “ăn ốc” với người đàn ông này ra vu vạ bắt người đàn ông khác “đổ vỏ” làm bố thì có thể tạo dựng nên nhiều lí do vu vạ xã hội”. Ông làm nhà thơ, nhà báo mà sao biết tỏng chuyện “ăn ốc đổ vỏ” của người ta, trừ phi ông là mật vụ trá hình. Tôi nghĩ nếu chị ấy có là đảng viên Việt Tân cũng không nên có cách đối xử mạt sát, hạ nhục như vậy, nếu chúng ta vẫn nhân danh đạo đức, văn minh.
Kết thúc bài này, tôi tặng ông chuyện thật của nhà tôi. Nhà tôi có ông anh họ cũng đại tá an ninh như ông. Thỉnh thoảng giỗ tết anh em gặp nhau, anh ấy cũng làm thơ đọc thơ cho mọi người nghe. Tôi nói, anh làm công an thì lo làm công an cho tốt. Nhớ câu quyền lực là chỉ để phục vụ, không phải để trấn áp. Làm công an mà biết làm thơ thì nguy. Anh ấy trố mắt hỏi vì sao? Tôi nói, cái giống thơ ca ấy, nếu nó không làm cho anh trở nên mềm yếu thì cũng biến anh thành kẻ đạo đức giả! Bởi vì thơ sẽ thành vỏ bọc che chắn ngụy trang cho cái ác! Từ đó anh ấy tuyệt không làm thơ nữa mà lo tròn phận sự của mình!
Hy vọng quý ông bà có tên trong loạt bài này đọc xong không tỏ ra thù địch mà phục thiện, quay đầu về với nhân dân. Nhân dân luôn mở vòng tay yêu thương.
Bài viết thể hiện quan điểm của tôi, tranh luận, phản biện về những thể hiện của ông trong clip của VTV. Ông và đồng sự có quyền cãi một cách sòng phẳng.

CHU MỘNG LONG

Ảnh Hồng Thanh Quang, Hoàng Minh Trí, Nguyễn Thái Sơn, cắt từ clip.

Đón đọc bài tiếp: VTV sử dụng Tâm lí học hành vi hay thí nghiệm của Pavlov đối với dân.

Phạm Mạnh Hà được chánh án Tạ Bích Loan giới thiệu là chuyên gia tâm lí học hành vi đến từ Học viện thanh thiếu niên Việt Nam.
Phạm Mạnh Hà được mời ở phút thứ 2.50 của clip, ngồi cùng ghế chủ tọa với Tạ Bích Loan.
Anh ta xuất hiện đúng quy trình, sau khi Tạ Bích Loan truy vấn “hành vi chia sẻ clip cá chết của Phan Anh với động cơ gì?” Có che giấu ý đồ kĩ càng cỡ nào người xem cũng nhận ra, mọi sự đã nằm trong kế hoạch, rằng, nếu Phan Anh không chịu thú nhận động cơ của mình thì sẽ có chuyên gia tâm lí vạch trần cho.
Phạm Mạnh Hà giữ vai trò như một bồi thẩm viên kết hợp với vai trò công tố viên.
Kết luận của một chuyên gia tâm lí hành vi thì không thể sai được và Phan Anh không thể chối cãi.
Ấn tượng đối với vị bồi thẩm viên này là vừa múa mồm vừa múa tay đầy tự tin về tri thức mà mình có được.
Anh ta không cần phân tích tâm lí hành vi theo công thức S – R (một kích thích kéo theo một phản ứng) của ông tổ J. Watson mà trích dẫn một hơi Lý thuyết McClelland để lòe. Đó là thuyết về nhu cầu, động cơ thúc đẩy hành vi một con người gồm: động cơ tồn tại (được mọi người biết đến mình), động cơ liên kết, giao tiếp (muốn kết nối nhiều người, hiểu được quan điểm suy nghĩ của mình) và nhu cầu quyền lực (nhu cầu tác động người khác, người khác phải nghe theo mình). Phạm Mạnh Hà khẳng định như đinh đóng cột rằng, hành vi Phan Anh chia sẻ clip cá chết thuộc “động cơ quyền lực”!
Không biết, Phạm Mạnh Hà dựa vào kích thích nào, phản ứng nào tạo ra hành vi của Phan Anh mà giải đoán ra cái kết quả động cơ như vậy ta?
Có lẽ là trong não Phạm Mạnh Hà đã loại trừ 2 động cơ trước, vì cho rằng, Phan Anh là một MC của chương trình giải trí, có nhiều Fan, chắc chắn Phan Anh nuôi một động cơ quyền lực rất lớn, lớn hơn cả ông Trần Bình Minh suốt ngày ngồi trong phòng lạnh không ai biết! Phan Anh có thể sử dụng quyền lực của mình lôi kéo, kích động cả triệu Fan làm loạn, như chính chánh án Tạ Bích Loan tiếp lời, rằng Phan Anh là MC, động cơ của Phan Anh phải khác với những người từng chia sẻ clip này!
Một MC mà kích động được một đám đông hay “bầy đàn” làm loạn là chuyện xưa nay chưa từng có. Tôi chắc rằng, nếu không bụng ta suy ra bụng người thì đó là một phức cảm vừa đố kị vừa ám thị đầy sợ hãi của giới lãnh đạo dốt nát.
Thật ngạc nhiên là giới lãnh đạo đã tới hạn đố kị và sợ hãi luôn đối với một MC truyền hình. Điều này còn kinh hơn Giang Trạch Dân đố kị với Pháp Luân Công vì thấy càng ngày càng nhiều người Trung Quốc theo Pháp Luân Công???
Quay lại cái lí thuyết mà Phạm Mạnh Hà đưa ra để luận tội Phan Anh. Phạm Mạnh Hà thuộc trường phái học thức chộp giật, không biết ngữ cảnh của thuyết kia từ đâu ra. Thực ra McClelland không nằm trong danh sách các nhà tâm lí học hành vi. Điều McClelland nuốn nói là trong một môi trường làm việc, thường là công sở, động lực các thành viên lao động được chia ra làm 3 nhóm:
– Nhóm muốn thử thách và đạt hiệu quả công việc cao,
– Nhóm muốn hòa vào đám đông để làm công việc ít rủi ro,
– Nhóm muốn có quyền lực, điều khiển và tác động người khác làm theo ý mình.
Dựa vào sự phân chia thành viên nhóm như vậy, các lãnh đạo sẽ có cách phân chia và điều hành công việc hợp lý. Lý thuyết McClelland vì thế thuộc quản trị công sở hay doanh nghiệp chứ chẳng liên quan đến các mác tâm lí học hành vi của Phạm Mạnh Hà.
Dẫn ra như vậy để thấy bọn teen gọi loại người “dốt mà cố tỏ ra nguy hiểm” có vẻ vận vào ông đấy, Phạm Mạnh Hà ạ!
Kết tội một con người không thể vơ quàng vơ xiên tùy tiện được đâu, thưa ông bồi thẩm viên với mớ kiến thức lỗ mỗ chộp giật không đầu không cuối.
Nhìn ông với cái mác khoa học gia tâm lí hành vi mà cứ nhớ đến cái luận án tiến sĩ nghiên cứu hành vi của chủ tịch xã tiếp dân từng làm nhiều người đau… bụng.
Muốn nói đến khái niệm quyền lực, tôi giảng cho ông nghe. Đúng là Phan Anh hay bất cứ ai chia sẻ thông tin về vụ cá chết trên mạng xã hội đều có liên quan đến vấn đề quyền lực, nhưng nội dung không phải như ông đã phán. Quyền lực, như M. Foucault nói, không phải là một cấu trúc mà là một quan hệ tương tác giữa hai thế lực: quyền lực thống trị (dominant power) và quyền lực phản kháng (resistant power). Ở đây, một khi kẻ thống trị cố tìm cách trấn áp dư luận, bưng bít thông tin, ắt sinh ra sự phản kháng bằng cách chia sẻ thông tin, vạch trần sự thật. Không cần là một MC như Phan Anh, bất cứ ai có hành vi như thế đều là một cách giải phóng, trút xả năng lượng bị ức chế để thực thi quyền phản kháng của mình.
Rõ chưa? Học nhiều đi đã rồi hãy lên truyền hình múa mồm, múa chữ!
Có câu Tri chi vi tri chi, bất tri vi bất tri, thị tri dã (Khổng Tử). Không ai là người biết tuốt. Không biết không nói ra người ta cũng không chê mình dốt.
Biết hạng trí thức như Phạm Mạnh Hà không ít ở các loại học viện, trong đó có Học viện thanh thiếu niên, cho nên tôi mới hiểu vì sao không ít thanh thiếu niên Việt Nam hiện nay càng ngày càng sa đọa vào những hành vi như liếm ghế sao Hàn, sao Hồng một cách điên điên khùng khùng!
Các ông kích thích kiểu gì để sinh ra phản ứng và hành vi như vậy cho cả một thế hệ.
Liếm ghế có thuộc “động cơ quyền lực” không, chuyên gia tâm lí hành vi Phạm Mạnh Hà thử giải thích xem?
———-
Hình ảnh cắt từ clip: Chuyên gia tâm lí học hành vi Phạm Mạnh Hà.
Đón đọc bài 4: Bồi thẩm viên hung hăng kiêm nhà thơ Hồng Thanh Quang.