1.
Từ cái may mắn đầu đời thật tuyệt diệu là được sinh ra ở vùng đất biển Nha Trang, tôi đã hồn nhiên thích biển, một mực khoái biển ngay từ tuổi ấu thơ. Rồi sau này, vào năm ra trường đi dạy học, may mắn nữa là tôi lại được bổ nhiệm về Vũng Tàu, cũng miền biển!
Lúc đó đang mùa nghỉ hè, mà vào niên khóa sắp khai giảng, Bộ giáo dục sẽ bắt đầu cho dạy môn sinh hoạt học đường ở bậc trung học. Khóa tập huấn đầu tiên về môn nhiệm ý mới mẻ này được tổ chức ở Vũng Tàu, kéo dài sáu tuần, quy tụ khoảng 30 nam, nữ giáo viên thuộc các trường công ở Sài Gòn và các tỉnh lân cận, tất nhiên có cả các trường của đất “chủ nhà”. Ông hiệu trưởng trường tôi, sau khi tiếp nhận tờ sự vụ lịnh trình diện của tôi, đã hỏi han sơ sịa vài câu về gia đình, thân thế của “kẻ mới đến”, rồi đúng kiểu có-mặt-đặt-tên, ông mau mắn giao luôn công tác đầu tiên cho hắn: đi dự khóa tập huấn môn học mới.
Trại tập huấn của chúng tôi là toàn bộ khu vận động trường Lam Sơn, cách bãi Trước chỉ chừng nửa cây số. Trong lễ khai giảng, tôi nhận ra là đa số thầy, cô giáo dự trại đều còn trẻ, số đông là trên dưới 30. Có lẽ tuổi tác trại viên nên như thế mới thích hợp với tính chất năng động, cần đến thể lực của những môn học chính của khóa tập huấn, là các môn thể dục thể thao, trò chơi vận động tập thể, múa hát cộng đồng, kỹ năng sinh hoạt ngoài trời: cắm trại, lửa trại, thám du, mưu sinh nơi hoang dã… Đặc biệt tự nhiên mà có hai trại viên quá trẻ, phải nói là hai cô bé mới đúng, lại đứng riêng ra, phía sau hàng các cô giáo. Dò hỏi mới biết đó là hai cô cháu gái của thầy Cương, trại phó nội vụ. Vừa đậu tú tài xong, hai cô nữ sinh chuẩn bị ‘lên sinh viên’ này được chú Cương dắt theo, cho làm trại viên ‘bán chính thức’. Hai cô ả cũng thường sinh hoạt chung với đoàn nhưng đi chơi là chính, chẳng phải học hành, ghi chép gì cả.
Thế rồi, rõ ràng những buổi học ngoài trời, trong sân Lam Sơn hay ở các bãi biển, rừng dương…, tức được phơi mình trong nắng, gió, cát, nước biển… mới lý thú hơn nhiều so với những buổi nghe lý thuyết trong phòng học hay hội trường. Từ những thầy, cô đã có tuổi, vốn chậm chạp, e dè với màu nước da nhợt nhạt của mình, cho đến mấy anh thầy trẻ măng, háo hức kiểu ‘mới ra trường’ như tôi, tất cả đều dần dần thay đổi thấy rõ. Khi những ngại ngùng ban đầu – ngại nắng, sợ gió, ớn bụi… – giảm hẳn đi hay không còn nữa, mọi người vui vẻ, ồn ào chạy nhảy trên cát, ngụp lặn dưới nước, nằm dài ra thảm cỏ. Vài lúc tác phong nghiêm trang, đạo mạo cố hữu của nhà giáo đã tạm đi chơi đâu mất, nhiều thầy, cô tự do thả lỏng mình vào những trò đùa nghịch tếu táo, có khi rơi cả mặt kính, cũng như chọc phá nhau lì lợm y như bọn nhóc học trò của mình.
Vui nhộn nhất lúc nào cũng là đám thầy giáo trẻ tức bọn chúng tôi. Y như trong lớp học nào cũng có một “xóm nhà lá” quy tụ bọn học trò hay nghịch phá, lớp tập huấn này cũng có “xóm nhà lá” được dẫn dắt bởi tên quậy nhất là Côn, dạy ở trường trung học Long Khánh. Anh thầy toán này có nước da đen như “anh Bảy Chà” trên ống kem đánh răng Hynos thời đó và chuyên chọc cười thiên hạ qua biệt tài kể chuyện tiếu lâm. Rồi Tâm – chẳng bao lâu đã có ngay biệt danh Tâm lùn, để phân biệt với một thầy lớn tuổi cùng tên – dạy ở Dĩ An, mới hôm qua còn nghiêm trang, mực thước, mặc sơ-mi luôn cài kín cổ thì hôm nay đã hót như khướu, chuyên rủ cả bọn ra quán cà phê cóc để… tán dóc đủ thứ chuyện. Hay Thảo, dạy môn hóa ở một trường vùng quê Long An của anh. Phải nói là thầy Thảo đẹp trai, kiểu “trai miệt vườn” để răng vàng sáng giới và thu hút mọi người với ngón đờn ghi-ta thiệt điệu nghệ tài tử, cả tân nhạc lẫn cổ nhạc. Thảo có kể cho anh em nghe chuyện một ông phụ huynh chủ xe đò, mê mẩn ngón đờn vọng cổ của anh thầy nên mua cho thầy một chiếc nhẩn 5 phân vàng, đồng thời may cho một bộ sơ-mi, quần Tây thiệt gồ ghề để đến dự đám giỗ nhà ông chủ xe và tất nhiên, thầy sẽ biểu diễn đàn, ca tại đây.
2.
Sáng nay, ở khu bãi Trước, cả đoàn được huấn luyện viên của Hội Lực Sĩ Con Kiến Càng ở Sài Gòn xuống dạy các kiểu bơi, sau đó là sinh hoạt tự do. Ba anh thầy trẻ “xóm nhà lá” đang làm bộ lòng vòng bơi tới bơi lui, thiệt ra là để bám sát một chiếc phao đang bềnh bồng trôi mà hai cô trại viên “bán chính thức” đang bám vào.
Còn tôi, làm sao mà không khỏi chú ý đến hai cô bé xinh xắn kia, nhưng tôi chỉ bơi ở xa xa và lặng lẽ nhìn lại thôi. Vẫn còn trong tôi những mặc cảm từ cuộc sống nghèo khó, cô độc vừa qua. Tôi đã phải xa gia đình cha mẹ, phải ở trọ trên một căn gác chật hẹp, bẩn thỉu, vừa học vừa kiếm việc làm thêm với chiếc xe đạp cà-tàng, vậy mà cho đến ngày tốt nghiệp cứ thường xuyên thiếu cơm ăn, áo mặc, sách vở… Khó khăn như thế nên cho đến nay, dù tương lai gần sẽ dễ thở hơn do lương bổng ổn định từ nghề đi dạy, bạn gái và hàng hiệu vẫn là hai thứ xa lạ và xa xỉ đối với tôi.
Cứ thầm tự so sánh mình – một cách bi quan về mọi phương diện trong/ngoài – với các anh thầy trẻ kia, nên lâu lắm tôi mới đánh bạo mở miệng hỏi Côn về hai cô bé. Thì ra đó là Hồng, để tóc à la garconne, cởi mở, dễ bắt chuyện. Còn lại là Nghi Dung, tóc hơi dài, luôn trầm lặng, ít nói.
Cuối cùng thì tôi cũng lấy hết can đãm mà nhập cuộc. Nhân lúc Nghi Dung buông phao bơi đi, tôi bơi theo thật nhanh. Hụp xuống lặn một quãng, trồi lên là tôi đã ở bên cạnh cô bé. Tôi mở lời:
“Em bơi giỏi há? Nhưng cẩn thận, đừng ra xa một mình. Em là Dung phải không, tôi là Hòa, mình làm quen nha?”
Cô bé cười, gật đầu, có vẻ ngỡ ngàng:
“Dạ… đúng, em là Dung, Nghi Dung. Mà làm sao em bơi bằng thầy được? Vừa rồi thầy ở đâu mà thoáng một cái bơi ra đây liền lẹ vậy? Lúc nảy em không thấy có thầy ở gần phao tụi em…”
Mở đầu có vẻ thuận lợi. Tôi phấn khích nên tìm ra được ngay ý tưởng tạm xem là hay hay để nói tiếp:
“Tên Nghi Dung là một cái tên thật đẹp. À vừa rồi em không thấy tôi là vì tôi không thích đám đông cho lắm, dù ở đây ai cũng vui vẻ, dễ mến.”
“Dạ em cũng vậy, không thích chỗ ồn ào nên em bơi ra đây. Mấy thầy kia cứ theo hỏi đủ thứ chuyện!”
Dù dung nhan đang hơi lôi thôi vì tóc ướt sủng, dính bết vào đẩu và trán nhưng Nghi Dung vẫn rất duyên dáng, thụy mị. Cô bé nói, cười vừa hồn nhiên, tươi tắn vừa dí dỏm, thông minh. Mãi lén nhìn ngắm người ta nên tôi bí đề tài, đành hỏi han một chút về chuyện học hành rồi rủ cô bé bơi trở lại chỗ… đông người – chiếc phao có mấy anh thầy trẻ vây quanh.
Đêm hôm đó, tôi quá hân hoan để bỏ giấc ngủ mà nằm mơ mộng. Cái tuổi 18 của Nghi Dung không quá cách biệt với tuổi tôi 21. Thuận lợi nữa là ngoài kiểu xưng hô “thầy”,“em” theo hoàn cảnh hiện thời, tôi và cô bé không có quan hệ thầy trò.
Mặt khác, tôi sẽ cẩn thận và tự kềm chế, không đeo bám công khai, lộ liễu, nhưng luôn luôn ở tư thế sẵn sàng, nghĩa là có cơ hội là áp dụng ngay những lời dạy quý báu của một đàn anh về nghệ thuật, bí quyết lấy cảm tình con gái. Có một bí quyết tuyệt vời là : “Như trong một ngày trôi qua, con gái đã nghe không biết bao nhiêu là lời tán tỉnh, trong đó có những câu rất hay ho của những tay giỏi ăn nói hơn mình. Do đó, mình phải ráng có vài câu – ít nhất là một câu nhưng phải thật hay – gây được ấn tượng thật tốt đẹp trong lòng con gái. Có như vậy thì vào cuối ngày, khi con gái ngồi một mình nhớ lại để chấm điểm, vô số những lời tán tỉnh của mấy tên khác sẽ bị quên sạch vì đã có câu tán của mình, do gây ấn tượng nhất nên duy nhất còn đọng lại trong tâm tưởng của con gái, tức là mình sẽ được nhớ tới chứ hổng phải tên nào khác.”
Tôi thao thức, lo lắng vì không mơ hồ gì nữa, ngay giây phút đầu tiên tôi đã thương Nghi Dung.
Ngồi thừ ra suy nghĩ một mình, tôi cầu Trời khấn Phật cho từ ngày mai, ngày nào những lời chân tình của tôi cũng được Nghi Dung “chấm điểm” cao nhất, do tạo được ấn tượng tốt đẹp nhất đối với cô bé, để tôi được ghi vào bộ nhớ của người ta, chứ tôi không biết cách sạo sự ngọt ngào, bay bướm như mấy anh thầy trẻ kia – toàn những địch thủ dẻo miệng đáng gờm.
Trại tập huấn tổ chức đêm lửa trại đầu tiên. Đúng là một cơ hội bằng vàng cho tôi, vì vào dịp này, trại viên phải luân phiên ra trả bài bằng thực tế về các kỹ năng quản lửa, quản trò, quản ca… thì tôi đã nổi bật, nhờ hồi xưa đã có thời gian làm huynh trưởng hướng đạo sinh. Đặc biệt là tuy thời gian chuẩn bị chơi lửa trại khá ít nhưng tôi vẫn kịp đưa vào chương trình văn nghệ đêm ấy vở kịch vui, tựa là “Gia đình bác Tám”, do tôi đã dựng nhái theo một chương trình rất nổi tiếng về nông thôn trên đài phát thanh đô thành và cũng từng trình diễn rất thành công trong một hội Tết sinh viên. Nay tôi vừa làm đạo diễn tập miệng cho Côn, Thảo “xóm nhà lá” và một cô giáo trẻ chịu nhận vai một thôn nữ trong kịch, vừa vào vai chính là bác Tám.
Nghi Dung đã nức nở khen:
“Hay thiệt, thầy Hòa coi bộ hiền hiền, ít nói vậy mà tếu quá đi. Thầy giả giọng ồm ồm của bác Tám nghe y hệt giọng một ông già vui tính, dễ mến. Mà thầy Hòa ơi, quê thầy ở đâu mà nói giọng…”
Tôi đáp nhanh, không khỏi tự mãn về gốc gác của mình:
“Tôi chỉ giả giọng ông già miệt vườn Nam bộ cho vui thôi, chứ quê tôi là Nha Trang, xứ biển em à. Nên tôi rất yêu biển. Còn quê em?”
“Dạ ở Sài Gòn. Em cũng thích biển nhưng chỉ những lúc biển thật vắng như chỉ có mình mình thôi.”
Vậy là hai đứa vừa thố lộ những sở thích, tâm ý sâu kín của riêng mình cho nhau nghe. Cũng lúc này, trái tim tôi vừa biết yêu đã đảo nhịp liên hồi, hết hát ca, bay bổng rồi lại bồi hồi, thổn thức. Tôi vừa mới gặp Nghi Dung đó lại thấy nhớ cô bé rồi. Bao giờ vẻ mặt, giọng nói, cử chỉ của cô bé cũng đầy dịu ngọt, thiết tha lưu lại trong trí tưởng của tôi. Mà sao những han hỏi, ánh mắt, nụ cười của người mình yêu dành cho mình bao giờ cũng ít ỏi đến thế? Trong thương yêu bao giờ cũng có những nỗi khổ tâm kỳ lạ với sự mâu thuẫn không-chịu-nổi là cứ lo lắng và hờn trách nhưng lại càng nhớ thương nồng nàn hơn.
Dù sao, như đã nói, tôi luôn cố gắng tự kềm chế, tự chế diễu những khi biết chỉ là mình tự kiếm cớ gì đó để đi tìm gặp Nghi Dung thêm lần nữa trong ngày. Chắc chắn là đang có những đôi mắt nghiêm nghị theo dõi mối quan hệ đã trở nên quá thân mật, gần gũi giữa tôi và cô bé.
Riêng về ba thầy giáo trẻ thì không rõ vì lý do gì, Tâm đã bỏ cuộc. Còn lại là Thảo và Côn thì chỉ tập trung theo nhỏ Hồng. May mắn cho cả bọn chúng tôi là anh Cương – vừa là đồng nghiệp vừa là phụ huynh! – vẫn phóng khoáng, khi gặp gỡ, chè chén riêng tư vẫn vui vẻ xưng hô “tao”, “tụi bây” với chúng tôi như bình thường. Nhất định là anh Cương đã dễ dàng nhận ra cái trò chộn rộn lộ liễu của bọn tôi đối với hai cô cháu gái, nhưng anh chưa hay không lên tiếng ngăn cấm bọn tôi, có lẽ là do bậc đàn anh từng trải đời này đã rộng lượng thông cảm “tuổi trẻ mà!”?
3.
Thời gian qua thật nhanh, thấm thoát mà khóa tập huấn sắp bế giảng. Chúng tôi vẫn thường đến cả năm bãi tắm của Vũng Tàu, đi thăm cả Long Hải và Cần Giờ. Biển có mặt ở khắp nơi – vị chứng nhân đôn hậu như mẹ hiền. Sóng biển cứ rạt rào đêm ngày như ru tình tôi lớn dậy. Gió biển cứ thổi tóc Nghi Dung bay bay, có lúc vờn nhẹ vào tôi, ve vuốt tình tôi.
Rồi tôi khổ sở, thương nhớ quay quắt khi Nghi Dung chợt biến mất hết một ngày một đêm. Cô bé về Sài Gòn gấp vì chuyện gì? Lúc cô bé trở lại Vũng Tàu thì nhằm vào buổi sáng chúng tôi làm bài thu hoạch cuối khóa. Tôi đang ngồi ở cuối phòng, sắp kết thúc bài thu hoạch thì chợt có một mảnh giấy vo viên rơi trên mặt bàn. Nghi Dung và nhỏ Hồng đang đứng ở hành lang, vừa ném giấy qua cửa sổ mà miệng cười, tay ngoắt. Tôi mừng rơn, vội vã ra khỏi phòng. Nghi Dung nói ngắn gọn là hai cô bé sẽ đi trước và chờ tôi ở bãi Dâu…
Bãi biển vào lúc rất vắng người, tôi rất sung sướng về cái hẹn riêng tư này – nhỏ Hồng vừa ý tứ rời đi, nói là kiếm dừa uống – nhưng cũng làm bộ trách cô bé:
“Hẹn tôi ra đây mần chi vậy? Trưa quá rồi, mà một rưỡi chiều cả trại phải tập dợt gấp rút ở sân cờ cho lễ mãn khóa vì sẽ có quan lớn trên Bộ xuống dự…”
Nghi Dung bạo dạn xỉ ngón tay vào ngực tôi:
“Thì chỉ vì em muốn gặp riêng thầy thôi mà. Biển đang thật vắng, đúng ý của em, mình tha hồ nói chuyện thoải mái, phải hôn thầy? Lễ mãn khóa thì nhằm nhò gì đâu thầy?”
Tôi trợn mắt:
“Nhằm nhò gì đâu hả? Nhà trường cử tôi đi học thì phải học cho đàng hoàng, nghiêm chỉnh chứ, không thì hiệu trưởng chữi, phạt chết. Đúng là em nói giọng… học trò, không biết trời cao đầt dày gì cả!”
Nói thì có vẻ dõng dạc, hùng dũng như vậy nhưng thật ra tôi đang rất yếu đuối, ngớ ngẩn nhìn người mình yêu sau một ngày-đêm xa cách. Và tôi lập tức muốn ngã quị khi Nghi Dung dịu dàng nhìn tôi, nói nhỏ:
“Thì em đã nói là em muốn gặp riêng thầy thôi mà. Về Sài Gòn, em cảm thấy… nhớ nhớ thấy.”
Niềm vui ngút ngàn đẩy nhịp tim tôi nhảy đến mức cuồng loạn. Tôi liều lĩnh nắm bàn tay cô bé:
“Thì em đừng gọi tôi là thầy nữa. Gọi anh là anh đi Dung nhé? Anh cũng nhớ em nhiều lắm, dù chỉ một ngày qua. Anh đã nhớ em từ lâu lắm rồi, em có biết không?”
Nghi Dung không rút tay lại, chỉ nhìn tôi bằng ánh mắt thật ngoan hiền rồi hơi cúi mặt, chúm miệng nói nhỏ với cái giọng vừa ngộ nghĩnh vừa dễ thương của con gái Nam bộ:
“Thiệt hôn?”
“Thiệt mà. Anh đang có hơi lo về buổi tập lễ mãn khóa, nhưng kệ! Từ lâu anh đã mơ ước được ở cạnh em thật riêng tư như lúc này. À em về Sài Gòn gấp như vậy, có gì vui không Dung?”
“Dạ vì ba em sắp xuất ngoại, đi làm ăn bên Hồng Kông nên em phải về gặp ba để bàn với ba về ngành em theo trên đại học.”
“Em chọn ngành nào vậy?”
“Cũng Văn khoa như anh, nhưng cũng chưa chắc chắn lắm anh à!”
Bị lôi cuốn vào chuyện của Nghi Dung, tôi chỉ vừa thay đổi được cách xưng hô thôi, trong khi tôi còn có ý muốn cháy bỏng nữa trước vẻ yêu kiều lạ thường của người mình yêu. Cái óc tính toán đáng xấu hỗ của tôi đang bảo người ta đang vui, đang dễ dãi kìa, nói đại đi! Thôi thì… Tôi xiết nhẹ bàn tay Nghi Dung:
“Dung ơi, anh muốn nói…”
Chợt cô bé không còn ánh mặt tươi vui nữa:
“Anh Hòa, xin anh đừng nói. Em biết anh muốn nói gì với em rồi, nhưng xin anh… Không biết sao, em sợ…”
Tôi hoảng hốt, tự cực lực lên án mình cái tội dại dột tính “nói đại” vừa rồi. Tôi nài nỉ:
“Em sợ điều gì mới được? Dù mình gặp nhau chưa lâu nhưng anh không hề lầm lẫn về tình cảm trong lòng mình đâu em. Dung ơi, em không tin anh sao?”
Đôi mắt Nghi Dung đã ngấn lệ, giọng cô bé ray rứt như van nài ngược lại:
“Dạ em tin anh chứ, nhưng xin anh đừng nói ra. Lần trước em đã từ chối anh, không cho biết địa chỉ nhà em cũng là vì em sợ… Sợ ngay từ lúc em bắt đầu cảm thấy mến anh, Hòa ơi! Em sợ chuyện tình cảm của tụi mình không có tương lai đâu anh.”
Nói xong, Nghi Dung nhẹ nhàng rút tay ra khỏi bàn tay đờ đẫn của tôi. Cô bé đứng dậy, bước đi vài bước trên bãi cát rồi dừng lại, khoanh tay, nhìn mông lung ra biển.
Trong những chuyện tình có duyên may, khi người con gái chạy đi chỗ khác là chỉ vì thẹn thùng, không muốn chàng trai nhìn thấy ánh mắt thuận nhận của mình. Còn trong chuyện tình của tôi lúc này, người yêu bước đi là đã mang theo mọi mơ ước, hạnh phúc, cả tuổi thanh xuân của tôi. Tôi đang chìm vào cực cùng của khổ đau, hụt với.
Ngày cuối cùng ở trại, trong lễ mãn khóa, Nghi Dung tránh mặt tôi nên tôi tìm cách dò hỏi nơi nhỏ Hồng. Thì ra, từ lâu rồi, gia đình Nghi Dung xào xáo vì ông bố có vợ nhỏ và bà mẹ hăm sẽ ly dị, còn cô bé thì tắt mất nụ cười hồn nhiên, hóa thành một cô gái trầm lặng, u sầu. Trong chuyến đi chơi vùng biển vừa qua, cô bé tỏ ra nguôi ngoai, vui tươi trở lại chút đỉnh. Nhưng khổ nổi, ngày Nghi Dung về Sài Gòn gấp là ngày bà mẹ chính thức ra tòa nộp đơn xin ly dị, không ai ngăn cản được. Tan nát cõi lòng, lại gặp lúc tôi ngờ nghệch định tỏ tình nên cô bé tội nghiệp đành ngăn tôi lại bằng một lý do đơn giản nhưng mơ hồ, rằng “chuyện tình cảm của tụi mình không có tương lai”, mà không chia xẻ với tôi về tấn thảm kịch gia đình cô bé phải riêng mang.
Từ dạo đó, tôi yêu biển với cõi lòng đầy u uất. Sóng biển ngàn năm cứ vỗ mãi vào những gộp đá trơ lì. Gió biển đêm ngày cứ thổi mãi trên bãi cát nín câm. Với biển, tâm hồn tôi mãi cưu mang những kỷ niệm thật buồn về một chuyện tình không may…

PHẠM NGA
(Tháng sinh nhật 5/2014)