Gió Thổi Mây Bay

Gió thổi mây bay về Bắc hết, miền Nam thôi vậy hết mong mưa! Cây xanh. nắng quá, đang màu xám, mai mốt rồi đây lại xác xơ…

Xơ xác, xác xơ, gì nữa nhỉ? Quạnh hiu, hiu quạnh, bức tranh chiều. Và chàng họa sĩ tay cầm cọ, ngó lá dừa, xanh, chút, bấy nhiêu…

Chút là dừa xanh nhớ xóm làng…bây giờ phố xá mọc nghênh ngang. Bây giờ mà có về quê cũ, chắc thấy mây về Bắc, bỏ Nam?

Đời đổi, đổi đời, sông suối nghẹn, chực chờ cơn lũ đất trôi đi. Đồng khô, hồ cạn, ngày hôm trước, máy ủi phăng phăng, núi phẳng lì…

Xây dựng gấp mười hơn quá khứ…để đời sau ngó, thấy mà quên: Trường Sơn xẻ dọc đường mưa nắng, những nụ hoa rừng không có tên…

Thiên hạ người ta nhà thấp tầng / sao văn minh cứ mỗi ngày dâng / sao tình thương mến chia đều khắp / con chó, con mèo cũng có ăn!

Thiên hạ người mình nhà ngút ngút! Nhà lầu Lê Trực đứng che lăng. Xác Hồ Chủ Tịch nằm trong xó, ba góc Ba Đình, thật bất nhân…

Nhìn mây về Băc, tôi liên tưởng: người hết lòng nên mây viễn vông? Mây tụ thành mưa trên phía Bắc. Mưa trào thành lệ, phía Nam đong!

*

Vẽ bức tranh chiều, tranh thủy mặc, mà mưa không có, mực đang khô. Anh chàng họa sĩ vân vê cọ, chàng nhớ mơ hồ vạt áo mơ…

Áo bà ba với thuyền tam bản…ba cõi sơn hà Mẹ bế con. ngơ ngác chạy đi tìm chợ họp. Chợ tan! Trời lúc đó, hoàng hôn…

Trần Vấn Lệ

Advertisements

Nghĩ Về Một Loài Chim

Hiếm có khi nào bạn thấy / Thiên Nga bay có đôi. Thiên Nga, chim của trời , của thơ, của muôn đời diễm ảo!

Chắc bạn chưa đi dạo / trên Bắc Cực phải không? Bạn chưa tới tận cùng / chỗ của trời của đất! Chắc chắn đó sự thật…dù bạn rất bơ vơ, bạn đi kiếm nguồn thơ…cũng không thấy nguồn nước!

Ai có xin thì được. Chân lý đó xa vời!

Ai gõ thì cửa mở. Coi chừng camera!

Chúng ta, cõi-người-ta, chính chúng ta còn lạ / ngay với cả chính mình! Thì những chuyện hiển linh…chỉ nằm trong tiểu thuyết!

Lão Tử biến mất biệt / sau khi nói câu gì? “Đạo khả đạo phi thường đạo. Danh khả danh phi thường danh!”. Đại đế Alexandre chết với hai bàn tay trắng. Tại sao bạn cứ nặng / của, tiền, vật phù du?

Bạn nói bạn đi tu…mà xây chùa trăm triệu! Thế là bạn chưa hiểu / đời chỉ là phu du! Chết mới là Thiên Thu…Phật Di Lặc cười mãi!

Thiên Nga có trống, mái, sao chúng không có đôi? Một Thiên Nga cuối trời, một Thiên Nga góc biển…

Thơ – báu vật dâng hiến. Mà hiến cho ai, giờ? Thời dân chủ không Vua, chỉ có ông Tổng Thống…hứa hẹn rồi lật lọng, nói ngọng…đọc diễn văn! Chỉ tội nghiệp thằng dân, đưa lưng cõng mưa nắng. Người Bắc có lý luận…rồi lụn bại, tại sao?

Bạn ơi, ngó trời cao: Con Thiên Nga một bóng…bay đi tìm ảo vọng…cuối đường trời vẫn xa…bao la…bao la buồn chất ngất.

Mười bảy tuổi, ngộ thật! Tôi nói gì với tôi? Ôi hai chữ Mồ Côi, chữ một đôi mà đời ngơ ngác! Con đò ngang sóng dạt…bỉ ngạn, bờ bên kia?

Đứng bên ni đồng ngó qua bên tê đồng mênh mông bát ngát…

Đứng bên tê đồng ngó qua bên ni đồng bát ngát mênh mông…

Có bao giờ bạn đứng trước một con sông nghe lòng mình cuộn sóng? Bạn à, tôi tuyệt vọng ngày về thăm Quê Hương!


Trần Vấn Lệ

Trên Bàn Tay Em Hoa Hay Trăng

Trên bàn tay em hoa gì vậy?
Có phải hoa lòng ta ước mơ?
Có phải hoa rừng anh hái trộm
Ngàn năm ngàn năm ngàn năm xưa?

Có phải một câu anh muốn nói:
“Yêu em không phải chỉ bây giờ!”
Em ơi hoa nở vì em, đó
Mà cũng vì em duyên dáng Thơ!

Mà cũng vì em, hoa hóa mộng
Vì em, tằm mới nhả ra tơ!
Áo em gió thổi trăm chiều gió
Mà đẹp làm sao mỗi giọt mưa!

Em nói đêm qua mưa nửa giấc
Khi em choàng dậy thấy trăng mờ
Tự dưng hoa hiện, tay em hứng
Anh cuối trời nao ai em đưa…

Anh cuối trời nao trăng viễn xứ?
Có cù lao nào không gió mưa?
Có góc rừng mô hoa chẳng nở?
Ôi em chờ anh hành lang trưa…

Trên bàn tay em hoa sẽ tàn
Gió vào hành lang gió lang thang
Mưa năm mười bảy em nâng cốc
Hàng xóm bay bay chiếc lá vàng…

Trần Vấn Lệ

Một Chiều Như Cổ Tích

Chiều lạnh lạnh rồi. Đã chớm Thu?
Mây xa. Nắng nhạt. Khói hay mù?
Hoàng hôn không khói…đây, không khói
Không mái tranh đây, chỉ ngói lầu…

Lầu thấp, lầu cao…làm nhớ núi
Nhớ rừng. Nhớ cả những con sông…
Có sông trong vắt: con sông Đáy
Sông tựa rồng bay, sông Cửu Long…

Nhớ những cánh đồng không phải lúa
Mà tranh, mà mía, bắp lên hoa…
Mà Cha mà Mẹ lưng khom xuống
Cõng những sớm chiều mưa nắng sa…

Nhớ những bàn chân không có giép
Bàn chân Giao Chỉ máu tươm tươm…
Nghe trong gió lạnh ai than thở
Lấy nước miếng ngồi đắp vết thương!

Nhớ…tự dưng lòng như có cánh
Bay vù như thể cánh chim xanh
Một mình đơn độc bay lên núi
Tiếng hót bâng quơ thả xuống ghềnh!

Anh nhớ em rồi…chim lẻ bóng
Bay vào cổ tích Andersen
Bay về đỉnh núi trên Hy Mã
Bay tới đây, nằm trong trái tim!

Em ạ, chiều đây đang có gió
Gió vờn áo lụa hở eo thơm
Bao nhiêu hoa nở trên Đà Lạt
Nhớ học trò sao! Nhớ với thương…

Nhớ Bùi Thị Xuân…ai mới nhắc?
Từng cành khuynh diệp lá đong đưa…
Nay không chừng đã Xuân thành Hạ
Và sẽ Thu, và…quên hết xưa?

Có thể bài thơ không có nghĩa
Có tình, là được phải không em?
Em cầm coi thử Thơ hay Mộng?
Cúi xuống hôn giùm anh cái Duyên!

Trần Vấn Lệ

Sáng Nghe Tiếng Mưa

“…Cố lên nào, bạn ta. Cuộc đời ấy, có bao lâu để đợi chờ…”
Nên, những điều cô viết có thể là chính sử hoặc chỉ là ngoại truyện, tâm niệm của cô là làm giảm nhẹ mọi uẩn khúc, mọi tranh chấp, mọi hoài nghi… để lịch sử mãi mãi là một giòng trôi của định mệnh, mà ta tìm ở đó- ngàn năm sau- một tiếng thở dài!
(Trích ” Sử Ký Của Tư Mã Doanh Doanh” Tôn Nữ Thu Dung)

Sáng dậy nằm nghe tiếng mưa trên hè…tí ta tí tách. Tiếng mưa đứt mạch, chắc mưa không nhiều?

Buổi sáng như chiều vì không thấy nắng. Ngó ra đường vắng. Đường lấm tấm mưa. Mưa như thớt thưa. Gió như trầm lắng, thỉnh thoảng trườn đi. Mưa thế làm chi sau nhiều ngày đợi?

Tôi mở cửa hỏi: cỏ hoa mừng không? Cười mỉm hoa hồng, cười vang hoa pháo. Tôi choàng tấm áo / đi ra hứng mưa…

Ôi những giọt thơ / nằm như đá xếp / chờ tiếp chờ tiếp / để thành núi chăng? Mưa không tung tăng. Gió êm, gió nhẹ. Hoa bươm bướm khẽ / rung cánh muốn bay…

Ít ra nhiều ngày / có mưa như thế / bắt đầu chuyện kể / gì đây thơ ơi? Mưa mong không vui, chỉ hoa hớn hở. Tôi vẫn mắc nợ / với ai bài thơ…

…một bài thơ Mưa. Nghĩ buồn cười chớ?

*

Một giọt mưa vỡ lòng bàn tay tôi. Một giọt mồ côi / thương Ba nhớ Mạ…Tôi buồn như lá, long lanh long lanh. Tư Mã Doanh Doanh, nhà viết sử mới, hình như có nói: Đời, Tiếng Thở Dài?

Tôi nhìn mưa bay. Tôi viết nhật ký. Ngựa ô đứng nghỉ / bên bờ tường hoa…Như thế được chưa, một bài thơ mới? Doanh Doanh không nói…chỉ mưa quanh quanh.

Tôi nhớ Doanh Doanh…cái tên kỳ ngộ!

Trần Vấn Lệ

Lòng Nghe Bát Ngát Thương Và Nhớ

Lòng nghe bát ngát thương và nhớ
Không hiểu vì sao nhớ cứ thương?
Chắc nhớ Nha Trang bờ biển nhỉ
Mà quên sao được nắng thùy dương?

Ôi nắng thùy dương, cái bóng người
Áo dài gió thổi sóng ngàn khơi…
Ngày xưa cứ muốn theo ai lắm
Mà lính kêu đành thôi phải thôi!

Cái tuổi hai mươi, tuổi lỡ làng
Bóp cò đạn nổ khói không tan
Chưa Xuân, nhiều lúc hoa mai nở
Cầm nụ hoa mai muốn tặng nàng…

Cầm nụ hoa mai vào Cải Tạo
Xếp hàng, bè bạn: Lính Hoa Mai!
Thằng này liếc liếc qua thằng khác
Có đứa khi không cũng thở dài…

Xe chở tù ngang qua Nha Trang
Lâu ghê thấy lại hoa muồng vàng
Nhìn qua khe cửa nhìn không thỏa
Ai giống người xưa gánh gánh than…

Ai áo dài xưa chừ áo ngắn
Nếp áo bà ba đẹp lạ lùng!
Đâu đẹp hơn là quê nữa chứ?
Ai đẹp hơn là em phải không?

Nha Trang! Nha Trang rồi mịt mờ…
Sáu năm tù chẳng có câu thơ!
Lại về ngang chỗ từng tha thiết
Xe lửa ngừng, mưa, gió, gió, mưa…

Nha Trang, em hứng trăm dòng lệ
Tưới được bao ngày cỏ Duy Tân?
Mưa được bao ngày mây Dục Mỹ?
Chỉ vàng thêm hoàng hôn Cam Ranh!

Hà Ra, Hà Thanh và Chụt hỡi
Bãi Hòn Chồng chồng nhớ chồng thương
Em có chồng hay em ở góa…
Có buồn buồn ra ngó thùy duơng?

Có buồn buồn nhớ ai yêu trộm?
Có buồn lòng người đó nay đâu?


Trần Vấn Lệ

Tản Văn Thi 

 

Không ai buồn mà không thấy mình cô đơn
Không ai bị thương mà không nghe mình đau đớn.
Có người đi làm để hưởng một đời sung sướng
Nhiều người cũng đi làm, sung sướng vẫn chưa!

Nhiều người đi du lịch vì đất nước mình quá dơ
Họ giúp cho đồng bào họ bằng sự thờ ơ “cố hữu”!
Họ kính trọng nước người như một đứa con có hiếu
họ trở về ca tụng thi sĩ Trần Vàng Sao!

Trần Vàng Sao đưa họ lên cao
Khen ngợi họ là “Một Người Yêu Nước”
Trần Vàng Sao giận Cộng Sản chửi cho bằng được
Được…một thời an nhàn ở Vỹ Dạ làm thơ!

Tôi được tin hôm qua:  Trần Vàng Sao đã chết
Tôi đọc báo hôm qua:  Hội Nhà Văn Việt Nam chia buồn
Bạn của tôi, một Thầy Giáo già ở Đơn Dương
Nhận tiền của con ở nước ngoài cho đi chơi Nhật Bản.

Bạn của tôi không nghĩ con mình bán mạng
cho đại dương kể từ đêm vượt biên
Con của bạn tôi để cho Cha Mẹ bình yên
với những lượng vàng Mẹ Cha chôn giấu…

May con cái mình có nơi ở đậu
Bạn của tôi xây lại cửa lại nhà
Sắm xe sắm đài, sống rất xa hoa
viết nhiều bài tả Dran thời Pháp thuộc!

Bạn của tôi, như tôi, người lớp trước
“Nhất trí” với tôi: ai buồn cũng bởi cô đơn
ai bị thương cũng xuýt xoa đau đớn…đau thương
Bạn của tôi, cả vợ của bạn tôi, cười giòn:  Bây giờ tụi này hạnh phúc!

Người Việt Nam mình xưa nay không biết nhục
Nhìn nhà nhiều tầng, nói đó: Vẻ Vang
Có khi đi qua những xóm những làng
thấy rác rưởi, bạn bịt mũi:  dân mình vô ý thức!

Trần Vàng Sao đã chết, sống chưa hề nói nhục
lỡ đứng dưới lá cờ màu đỏ một ngôi sao vàng
Trần Vàng Sao làm thơ chửi cho tan hoang
một thời mình lỡ dại!

Đám ma của Trần Vàng Sao là một đám ma “tổ nái”
có Đảng Đoàn, có Hội Hè, Tổ Chức, Thân Nhân…
Đám ma đó là một đám ma “chần dần”
Dĩ nhiên tôi buồn, tôi không đi đưa đám nó!

Đù mẹ đù cha cái giát giường
Đêm đêm trăn trở giống Quê Hương
Một trái khế ngọt vừa rơi rụng
Một cây cầu khỉ bị đứt ngang…

Ai buồn mà không cô đơn?
Ai bị thương mà không đau đớn?

Trần Vấn Lệ

 Nhớ Hoài Khanh

“Giật mình sương rụng trên đê, người đi rồi…chẳng thấy về, chao ôi!”.  Thơ Hoài Khanh chẳng của tôi / mà sao tôi nhớ…Ngậm ngùi mười năm!  Gặp rồi quen, gặp rồi thân, Hoài Khanh thiên cổ, biết gần mà xa…Người Phan Thiết, cùng quê ta, một dòng nước chảy sông là Cà Ty…

Gặp nhau, anh nói tôi về, Biên Hòa chỗ hẹn ước thề với ai…Hai bàn tay một nắm tay, gặp nhau đã siết, lần này thì xa…Anh về…rồi hóa bóng ma, tôi ra mặt trận, tôi là chiến binh!  Gặp nhau một chút cũng tình, gần nhau mãi mãi thì mình ra sao?

Một dòng xanh mấy niềm sâu
chợt nghe gió lạnh từ đâu thổi về
Giật mình suơng rụng trên đê
người đi rồi chẳng thấy về chao ôi!

Bài thơ đó, bốn câu thôi, không là Tứ Tuyệt mà vời vợi hay…Nhiều năm, từ đó đến nay, tôi, thân khách lữ, anh, rày chiêm bao!  Nhớ hồi đối diện tào lao, nghiêng ly rót mãi, bọt trào miệng ly!  Trăm phần trăm, nào uống đi – anh ly nốc cạn, tôi thì lưng lưng…

Ngó ra, sông một dòng sông…Ngó xa, thấy một vườn bông hoa tàn…Gần Phan Thiết, có Sông Phan…vào xa hơn nữa:  Chứa Chan Biên Hòa.  Tản Đà nói bông là hoa…Bông tàn, hoa rụng, còn ta còn…gì?  Triệu người bỏ nước ra đi, triệu người ở lại, vân vê áo nhàu…

Một dòng xanh mấy niềm sâu
chợt nghe gió lạnh từ đâu thổi về
Giật mình sương rụng trên đê
người đi rồi chẳng thấy về chao ôi!

Nếu…tay mà che được trời, nắng mưa đâu có ai đời nắng mưa!  Buồn buồn tôi nhớ lại thơ, dựng cây cuốc đứng, tôi chờ thời gian…Mười năm…ồ nhỉ mười năm, chén cơm một nửa ăn nằm Thiên Thu!

*
Khi tôi ra khỏi cổng tù, Hoài Khanh tôi hỏi, anh, chừ khói sương…

Trần Vấn Lệ

Buồn Nằm Dọc Nằm Ngang

 

Nguyễn Huy Thiệp có cuốn “Tiểu Thuyết”
Tuổi 20 Yêu Dấu, Văn Mới xuất bản năm 2004 tại Mỹ (*)
Đúng là tiểu thuyết / lời nói nhỏ, gồm 30 chương
Không có chuyện yêu chuyện thương, mà toàn chuyện ghét!

Nguyễn Huy Thiệp, chắc ai ai cũng biết:
một-nhà-văn-cộng-sản Việt Nam
nổi tiếng đầu đời với cuốn Tướng Về Hưu
và nổi tiếng tiếp theo là những giải thưởng…

Nhiều người nói Nguyễn Huy Thiệp đi chệch hướng
chống Cộng Sản bằng văn chương
có nhiều người thấy xót thương:
Nguyễn Huy Thiệp tại sao là Cộng Sản?

Nguyễn Huy Thiệp vẫn ở trong “nôi-cách-mạng”
ở nhà riêng, biệt thự, Đảng xây cho
Nguyễn Huy Thiệp có đọc thơ
nhưng nói “câu chữ trong bài thơ thì không ra gì” (**).

Đọc Nguyễn Huy Thiệp thật “mệt mề”
chế độ Cộng Sản không có gì tốt đẹp
không một người nào không biết
mà ở với Cộng Sản thì như cây cột đèn!

Cây cột đèn không biết đi, lại biết bon chen
và biết nói những điều “phải đạo”!
Nguyễn Huy Thiệp nói như không hề nói láo
về một chế độ rất “lạ lùng”:

–  Đ.mẹ!  Tao yêu Hà Nội quá chừng!
–  Nói khẽ thôi!  Hà Nội nó nghe thấy đấy…(**)
Sinh viên Hà Nội chuyện trò như vậy
Nói…tung hô nhưng vẫn cứ đề phòng!

Chắc họ nói lung tung?
“Chính họ cũng chẳng hiểu họ nói cái gì.” (**)
Tôi không thêm không bớt chút chi
Về một chế độ rất “kỳ quan”, “kỳ cục”…

“Nền giáo dục trung học và đại học theo tôi
là một nền giáo dục ngục tù khủng bố.
Nó làm cho thanh niên chúng tôi trở nên kiệt sức
ấm ớ, dở hơi hoặc đểu cáng
theo cách nào đấy.
Nó là một nền giáo dục lưu manh.
Tất cả những thanh niên thành đạt của nền giáo dục đó
đều là những tên lưu manh
một trăm phần trăm, tôi xin thề như vậy!” (**)

Nguyễn Huy Thiệp nói / viết, in trên giấy
thật lòng không hay giăng bẫy để nhận giải thưởng văn chương?
Tôi không còn yêu còn thương
một Quê Hương khốn kiếp!

Nguyễn Huy Thiệp!  Nguyễn Huy…Thẹp!
anh làm tôi muốn khóc!
Mua cuốn “tiểu thuyết” (*) của anh, tôi đọc
buồn…nằm dọc nằm ngang!

Trần Vấn Lệ

(*) Tuổi 20 Yêu Dấu, Tiểu Thuyết của Nguyễn Huy Thiệp, nhà xuất bản Văn Mới, Gardena CA, 2004.

(**) nguyên văn của Nguyễn Huy Thiệp trong cuốn “tiểu thuyết” đó.

Cuối Đời Của Người Lính Trẻ

 

 

Tôi nhủ lòng tôi:  Thôi hãy quên
nhớ thương chi nữa Nước Non mình?
tới đây ai cũng đều xưng Cựu
khi đứng chào cờ mới ngước lên!

Tới đây ai lính cũng kêu già
rồi vỗ vai cười ha hả ha!
hỏi chớ:  nước nào quân đội lão?
tòng quân toàn trẻ, mặt như hoa!

Tôi từng là lính, tôi từng nhớ
mình mới hai mươi nhập ngũ rồi
có hoãn hai lần không thể tái
bút nghiên gác bỏ, dậy đi thôi!

Thời cuộc đảo điên, quân đội nát
nước non ngó sững, rã cơ đồ!
thời gian đi tới, đời lui lại
bộ dạng ai còn dáng dấp xưa?

Là đã già nua, già đến thảm
cháu con không tiếc thuở ông cha
chúng theo ngày tháng:  đang đi tới
chúng có ngày mai dù còn xa…

Tội nghiệp ông cha chúng lạ lùng
tàn đời cứ nói chuyện non sông
bước đi một bước hai lần quỵ
về Việt Nam chơi…mặt lại hồng!

Tôi nhủ lòng tôi, thôi hãy quên
quên mình, trước hết, mình ưu tiên
bỏ vào sọt rác đời vô dụng
đứng tránh nhường đường lũ thiếu niên…

*Tôi nhủ lòng tôi, không một lần:
mình không còn nữa tuổi thanh xuân
xưa, nay, Tống Cựu là nguyên tắc
chải chuốt áo quần chẳng Lính Tân!

Người ta bảo đó Lính-Nhà-Đòn
“Trước bước!  Bước đều ra nghĩa trang!”
Điệp khúc quân hành không hát nổi
Nước nhà tan nát…tội ai mang?

 Trần Vấn Lệ