NGOẢNH ĐẦU

Hắn gọi điện thoại hỏi:
“Qua chở tao ra sân bay được hông, tối 7 giờ?”
Tui trả lời được, nhưng ngờ ngợ, thằng này có bao giờ lết tấm thân “lầm lì củ mì” ra đây đâu, và gặp chuyện lạ theo quán tính nên hỏi lại, chứ bình thường hắn nhờ điều gì, một là theo vậy, hai là không, không hỏi không han bởi hắn sẽ nói là chuyện của tao, không hé môi chi cả:
“Mày làm gì ở sân bay?”
Lần này hắn đáp không hằn học, thêm một chuyện rất lạ lùng:
“Qua đi rồi biết.”
Đúng giờ, tui tới. Hắn đã ngồi chờ sẵn. Thấy tui, hắn đứng dậy ôm từng người trong gia đình, “tam đại đồng đường” không đủ mặt hết cũng cỡ chừng mười lăm người đứng ngồi chậc cứng trong căn nhà bé tí tẹo. Song, hắn quẩy cái ba lô lên vai bước ra, leo lên xe nói gọn lỏn:
“Đi mậy.”

***

Chạy gần cuối đường Hồng Hà hay Bạch Đằng gì đó, tui chẳng nhớ nổi những con đường lằng ngoằng khu này, có nghĩa là sắp vô đường Trường Sơn, cũng có nghĩa còn chút xíu thôi là vô sân bay Tân Sơn Nhứt. Hắn dòm đồng hồ, rồi nói:
“Còn bốn chục phút. Tấp vô uống ly cà phê.”
Hắn vẫn “lầm lì củ mì” như bình thường, không tỏ một chút thái độ gì là khác thường. Tui định hỏi mày đi đâu hả? Rồi nghĩ… thèm hỏi hả mậy, nên thôi, chuyện của mày, nói hay… để tao sốt ruột kệ… tao đi hen.
Nhấm ngụm cà phê thì hắn mở miệng, rất may tui cũng vừa hết sức chịu đựng “thèm hỏi hả?”:
“Tao đi nước ngoài.”
Tui giựt mình cái tưng, trợn mắt ngó hắn cả chập, hồi sao mới trấn tỉnh, buộc phải hỏi lại:
“Mày đi nước ngoài?”
“Ừ.”
Tui lắc đầu:
“Cái thằng, hết biết. Đi nước ngoài mà làm như đi… chợ, tới giờ xách giỏ ra kêu đi là đi. Dẫu biết mày thuộc hàng nói cởi áo là cởi cái rột, chẳng lèm bèm lôi thôi, nhưng đi nước ngoài là đi biền biệt, có phải ngày một ngày hai chi đâu, sao hông báo trước vài ngày, dù gì cũng có vài anh em bạn bè góp mặt, làm bữa liên hoan nho nhỏ đưa tiễn.
“Vui vẻ gì mà liên hoan hở mậy?”
Tui… mủi lòng quá, nhứt là nghe lại được từ mà thuở nhỏ tụi tui hay xài. Có bịch sinh tố đá, cây cà rem mát lạnh chia nhau mút thì khen, và hỏi cũng là trả lời – Ngon hở mậy? Bực bội nhau cũng nói như vậy – Ngon hở mậy, muốn bặc co tay đôi hông mậy? Coi chung được bộ phim hay, bộ phim hài cũng thế – Hay hở mậy? Vui quá chừng hở mậy?… Cả đám lớn lên đi kèm với hở mậy? Từ xóm Chùa qua xóm Đình, từ xóm Đình lên xóm Miễu, từ xóm Miễu tới xóm Đạo, xa xa hơn là xóm Gà, xóm Cây Quéo, Cây Thị, Cầu Bông, Cầu Kiệu… từ con hẻm băng ra con đường, từ con đường chui vô hóc bà tó khác…
Tui nói tiếp:
“Thôi thì bạn bè có thể bỏ qua, cũng chẳng cần phải “thanh minh Thanh Nga” làm chi. Nhưng từ lúc qua chở mày, thấy mày bước ra là một mạch đi tới giờ, hông thèm ngoảnh đầu lại. Tao thấy quá bất nhẫn với mảnh đất, với ngôi nhà, chẳng một chút lưu luyến gì sao hở mậy?”
Hắn uống một ngụm lớn, tuy vẫn không tỏ thái độ nhưng tui nhận ra có chút nghèn nghẹn trong hắn, hắn nói nhỏ hơn:
“Có gì mà lưu luyến? Có khỉ mốc gì đâu?”
“Chí ít cũng vì nơi chôn nhau cắt rún chớ?”
Hắn quay qua dòm thẳng vào mặt tui với vẻ ngạc nhiên. Vốn dĩ bản tánh phớt tỉnh Ăng Lê như cố hữu trong máu, cùng với ngay từ đầu cho tới lúc này hắn vẫn lơ đễnh với tất cả, nên cái nhìn chăm chú và ngạc nhiên làm tui quá đỗi… ngạc nhiên. Hắn nhún thêm vai một cái:
“Chôn nhau cắt rún? Nó ở nơi đâu? Chắc mày nghĩ là ở ngôi nhà chút é đó chứ gì? – Rồi hắn chầm chậm lắc lắc đầu, trầm giọng xuống: Hông, hông ở đó, mà ở đâu tới bây giờ tao cũng chịu thua, chẳng biết ở chỗ nào. Địa danh ghi trên giấy khai sanh tao còn chẳng biết nó có tồn tại hay không. Ngôi nhà chỉ là địa chỉ trú ngụ mà thôi.
Rồi hắn kể rõ hơn về chuyện này. Cũng ngắn gọn, nhát gừng, đủ để hiểu.

***

Ba má hắn cưới nhau đã bốn năm, nhưng chuyện con cái, bầu bì thì cứ… bí rị. Lâu lâu ông bà nội, anh chị em phải nhắc khéo. Thiệt tình, không hẳn bị bí mà bởi họ muốn bí. Điều ba má hắn sợ nhứt là sanh đứa con ra chẳng giống ai, sợ bị què quặc, bị bịnh tật… thì rất tội nghiệp cho con trẻ. Ba má hắn rất bình thường, chẳng bị làm sao hết, nói trắng ra là chẳng phải yếu sinh lý gì cả nếu không muốn nói ngược lại là rất mạnh mẽ chuyện đó. Chuyện nghe có vẻ kỳ cục nhưng thiệt tình là vậy, trên đời có rất nhiều chuyện tréo ngoe.
Mấu chốt ở lúc… “làm chuyện đó”, những ngày mới cưới về họ còn chẳng dám nữa là, dần dà ráng đánh bạo nhưng cũng chẳng dám để xảy ra độnh tác mạnh chứ đừng nói là rên rỉ. Họ sợ lắm, họ ngại lắm, ai lại không sợ, không ngại khi dòm xung quanh đâu đâu cũng thấy người là người, người nằm sắp lớp như cá mòi, đến nỗi những chiếc xe đạp cũng không thể đem vào trong mà chằng chịt dây xích khóa ở bên ngoài. và nghe hơi thở trong đêm vắng phì phò phì phò như tiếng ong tiếng ve khá khó chịu. Thế hệ hắn chưa ra đời, có “nhị đồng đường” thôi cũng hai ông bà nội, bảy người con cùng bốn dâu rễ, tổng cộng đã mười ba con người. Đó là còn ba người chưa nên bề gia thất chứ không thì đã mười sáu. Mười ba người trong căn nhà hai chục mét vuông không cơi nổi cái gác, vị chi mỗi người chưa được hai mét. Mấy cái bếp lò lo cơm nước hay thau chậu giặt giũ đã để phía trước hiên để không chiếm diện tích, đúng hơn là lấn chiếm con hẻm bé tí của người ta qua lại. Chỗ nằm dành cho người “đi về nơi thiên cổ” cũng còn lớn hơn chỗ dành cho người “còn cựa quậy” này.
‘Chật chội nó… dội ra cái khôn’. Ba hắn có sáng kiến chờ có… xe lửa đêm khuya. Xe lửa rung chuyển và tiếng của nó át mạnh mẽ ai cũng biết rõ rồi. Ấy vậy mà, một ngày kia, ba hắn đang “ngon trớn theo nhịp – cạch cạch cạch, cạch cạch” của bánh xe lửa chạy qua khớp nối của đường rày, má hắn cũng “xả những uất ức” thì chú Út, người mới mười mấy tuổi đã chán học hành, theo bạn bè nhảy tàu đó đây, bị tiếng hú còi đập vào óc hay sao đó mà chú ta mơ màng hiệp sĩ, khi xe lửa vừa rầm rập chạy ngang, ba má hắn đang ráng “rầm rập” thì chú “tung một cước” hết sức để phóng lên nóc toa, xe lửa đi qua, người vẫn ở lại nhưng tấm ri đô xỉn màu cũ mèm thì không còn nguyên vẹn, đã bị xé toạt tanh bành. Ba má hắn một phen hoảng loạn, bà thu lu người về sát trong góc, ông xé tờ lịch bước ra ngoài để vấn điếu thuốc trấn tỉnh. Tờ lịch in ngày thứ sáu, ông lẩm bẩm phải chăng cưới vợ nhằm hợp thành con số mười ba xui xẻo? ‘Cái khó ló cái khôn’, cái khó còn ló cái nghi ngờ, nghi ngờ đủ thứ.
Ba má hắn ám ảm sự hoảng loạn, họ liên tưởng đến “anh chàng nòng nọc hoảng loạn bơi trong mê cung thì bị nàng trứng bắt”, anh chàng không thể đủ khỏe, anh chàng lưng tưng thì lớn lên dễ bị quặc quẹo tinh thần mà thôi. Như người ta cũng cảnh báo những kẻ nhậu say xà càng, “chàng nòng nọc say mèm” cũng chẳng thể làm nên “cơm cháo” chi. Vậy là bí lại hoàn bí rị.
Thế rồi để bí hoài cũng đâu có được, hơn nữa họ cũng muốn xóa con số mười ba gây nổi ám. Chỉ còn một cách, họ ráng dành dụm tiền để mỗi tuần kéo nhau ra… nhà trọ. Hình hài của hắn được kết tinh từ đó, nhưng biết ở nhà trọ nào? Và cũng biết để làm gì? Để tới vinh danh căn nhà trọ đó hay sao? Hay lại sỉ nhục căn nhà tồi tàn? Cho nên, với hắn nơi tạo ra hình hài chẳng còn mấy ý nghĩa.
Còn hai tháng ngày má hắn “khai hoa nở nhụy”, không chịu nổi sự ngột ngạt, bà phải về quê. Hắn lọt lòng trong căn nhà của bà ngoại giữa chốn đồng không mông quạnh, có bà mụ già túc trực đỡ đẻ chứ cũng chẳng tới được trạm xá.
Khoảng bốn tuổi, hắn một lần được trở lại thăm bà ngoại, thăm căn nhà giữa đồng. Trong mớ trí nhớ nhỏ nhoi lúc đó còn giữ được về sau thì đi được đến nơi là một kỳ công, đi xa lắm lắm, xa mút chỉ cà tha. Đi xe ôm bằng Honda từ chợ, tức từ trung tâm của của thị trấn băng băng qua cả chục cây cầu bắt qua những con kinh, rồi xuống chiếc ghe nổ lạch tạch chạy miết nữa, chạy trên sông lớn có, qua sông nhỏ có, song rồi còn lên bờ cuốc bộ thêm vài cây số. Đó cũng là lần duy nhứt hắn được trở lại, có lẽ sẽ được nhiều hơn nếu ngoại hắn không mất sớm.
Kể từ đó, cứ cuốn theo cơm gạo, theo áo quần, học phí cho con cái, theo xe cộ, theo nhà cửa cho đỡ hơn, mà ba má hắn chẳng bao giờ nhắc tới quê ngoại nữa. Hắn hoàn toàn mù tịt về nơi chôn nhau cắt rún của mình.
Chơi với hắn từ hồi còn nhỏ xíu, nhưng tới bây giờ tui mới vỡ lẽ được phần nào. “Lầm lì củ mì, phớt tỉnh Ăng Lê” của hắn tui không còn thấy bực bội mấy nữa.

***

Tui hỏi:
“Chừng nào mày về lại?”
Hắn lắc đầu:
“Chưa biết. Có lẽ rất lâu mà cũng có thể là hông bao giờ.”
Hắn nói càng lúc càng nhỏ. Tui hiểu cảm giác của người ra đi và chờ hắn giải thích thêm. Hắn ậm ừ:
“Đi làm… cu li thì biết có kiếm đủ tiền để trở về? Trở về chí ít phải thay đổi được điều gì đó chứ hông lẽ lại co người trong cái xó chưa đủ hai mét vuông? Để rồi nằm mơ mộng hảo huyền? Chẳng thay đổi được điều gì thì tốt nhứt là biền biệt.”
Hắn nói nghe có lý. Đó cũng là số phận của hàng triệu người nhập cư khắp chốn ở các thành phố lớn. Hắn thực tế hơn, không hứa hẹn trở về như bao nhiêu người ra đi để trở về. Cũng có trở về đó chứ, nhưng trở về lại để ra đi.
Bốn chục phút qua lẹ làng, tui đưa hắn vô tới cổng. Vẫn là một câu nhát gừng “Tao đi” vậy thôi, hắn xuống xe bước nhanh ào ào. Cái dáng thấy giống lơ lửng, bay bay, có lẽ hắn muốn vút đi thiệt nhanh, chốn chạy thiệt nhanh với mặc cảm một con người mang tội lỗi. Khi gần khuất dạng bỗng thấy hắn đứng lại, rồi… ngoảnh đầu…
Ừ, tui còn nhìn thấy đôi mắt hắn dòm xa xa tới căn nhà “tam đại đồng đường”. Và lúc kể tới đoạn cuối, “sợi dây rún” của hắn ngọ ngậy, đào xới trái tim tưởng chừng đã biến thành sắt đá!

LÊ ĐẮC HOÀNG HỰU

Comment

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s