KHÓI NHANG GIỮA HƯ VÔ….

vukhue

 

Ăn sâu vào tiềm thức dân Việt, tạo nên một sự di truyền trong giống nòi Giao Chỉ, trong không khí những ngày đầu năm , bên cạnh niềm vui của sự đoàn tụ, niềm hạnh phúc được quây quần trong mái ấm gia đình, sự sum vầy của các thế hệ quây quần chúc Tết, nhận lộc….còn có một mãnh lực thiêng liêng luôn lôi kéo suy nghĩ mỗi con người chúng ta hướng về . Mãnh lực ấy cấu nên những khuôn mặt thành kính, những bàn tay run rẩy khi cắm nén nhang lên bàn thờ, kiến tạo những dòng người dằng dặc đủ mọi sắc áo, trên những phương tiện sẵn có, từ đủ mọi phía đổ về những nơi mà sâu trong tâm linh họ được mách bảo như một lời hiệu triệu .Và nơi ấy chính là nguồn cội, tổ tiên, …, những người đã khuất!

****

Không tiếng tăm và gần như vô danh, nghĩa trang Quân đội Việt Nam Cộng Hòa Đồng Đế nằm ngay cạnh con đường dẫn vào khu tắm bùn nổi tiếng, như một địa điểm thu hút khá nhiều khách du lịch trong và ngoài nước, kể cả những Việt Kiều trong những chuyến về thăm quê hương (MUD BATH and i Resort). Từ chợ Vĩnh Hải, thành phố Nha trang đi lên qua nhà thương da liễu, đến cổng gác dan của đường ray xe lửa, ngược lên khoảng 100 mét về phía khu du lịch nhìn về phía tay phải, ta bắt gặp ngay cổng nghĩa trang. Địa danh là nơi giáp ranh giữa phường Vĩnh Phước và xã Vĩnh Ngọc.

Trên ngã rẽ vào, cổng chính nghĩa trang chỉ còn một cái trụ xi măng cũ kĩ, sứt mẻ đứng vô hồn, phía sau là những bụi cây um tùm hoang hóa. Một dạt những mái nhà che tạm, lúp xúp của những người dân trôi dạt của đủ mọi vùng miền. Rác rưởi và bờ bụi. Những ngôn từ lỗ mãng. Đám thanh niên tụ tập đánh bài, những đôi mắt không có vẻ thân thiện…. Cảnh tượng có phần nào làm nản lòng cả những người mang sự thành tâm huống hồ gì khách thập phương với một chút hiếu kỳ ghé qua.

Anh Nguyễn văn Chúng, năm nay 65 tuổi, đã làm nghề gác nghĩa trang được 20 năm cho biết_ “ Khu vực nghĩa trang hiện tại chỉ còn lại khoảng 400 ngôi mộ. Trong đó còn khoảng 135 ngôi mộ còn bia, tên tuổi và có thân nhân. Số còn lại gần như vô danh. Số mộ phần được chôn vào năm 69, 70, 71,75 gần như đã được bốc hết. Hiện giờ ranh giới của nghĩa trang chỉ còn tới chỗ kia” Theo tay anh chỉ, không vượt khỏi đám bụi cây che khuất,  thấy thấp thoáng mấy trụ dây kẽm gai dăng ngang , cách nơi tôi đứng khoảng 50-60 met.

Thắc mắc , tôi có hỏi “_ Vậy ai bốc vậy anh?” Anh trả lời “ _ Bên Công ty TNHH S17 ( tức sở hữu chủ của khu du lịch Mud bath and i resort). Họ mua miếng đất này để mở rộng khu du lịch.

“ _ Việc đền bù cho gia đình, người thân có thỏa đáng không anh?”

_ Đối với mộ có người thân, Cty cũng cấp kinh phí cải táng cho gia đình. Những mộ vô thừa nhận, Cty họ cải táng rồi đưa qua phần đất của họ, đâu bên Hòn Nghê, làm một nghĩa trang riêng bên đó. …Đó mộ rìa rìa con đường là mộ lính cuối năm 74 đầu năm 75, họ di dời hết rồi đó” Anh lại chỉ về phía đường.

_ Bốc lên còn gì không anh?

_ Còn . Lính 69 đến 72 có hòm kẽm, bọc nylon. Xương cốt vẫn còn nguyên. Có người còn nguyên đồ trận. Lính sau này không có.

Có thể thấy tôi cứ đứng ngây người, giữa trưa, như đang định thần một cái gì. Anh hỏi lại _” Mà ông tìm mộ tên gì, tử trận năm mấy để qua chỉ cho!”  Tôi ngắc ngứ, cố phịa ra một cái tên lạ hoắc, năm tháng cũng hư vô luôn. Cũng tội người đàn ông chân chất. Anh nhiệt tình, để chai rượu với đòn bánh tét xuống tấm đan bê tông của một ngôi mộ vô danh, vạch đám cây bụi tìm tòi. Việc này cho tôi biết còn khá nhiều ngôi mộ còn nguyên bị khuất lấp bởi những bụi cây um tùm , đan xen….

Cảm thấy sự vô tâm của mình làm khổ một con người, tôi bảo “ _ Thôi đi anh,lâu rồi, không tìm được đâu. Để tôi thắp nhang cắm quanh đây cũng được!”

Cũng từ bỏ việc đang làm, anh quay lại với chai rượu và đòn bánh tét: “ Ờ thắp nhang rồi khấn giữa không trung đó!”

Câu nói của người đàn ông tự dưng tạo nên một khoảng lặng….Tôi nhìn theo người đàn ông khốn khổ, gầy nhom , vẻ bệnh tật đang vạch lùm hướng về căn nhà tồi tàn của mình, lòng cũng tự hỏi “ _ Phải chả nói không hay ai nói vậy ta????”…

***

Tôi không rõ nghĩa trang này được thành lập vào năm nào. Nhưng đã có những ngôi mộ từ năm 1969 theo lời A. Chúng, chắc vào khoảng thời gian đó. Những người lính tử trận và được chôn nơi đây trên một số bia mộ còn lại, hầu như trực thuộc quân khu 2, sư đoàn 22/ 23, trung đoàn 44/45, địa bàn Tây Nguyên( Qua một số cuộc nói chuyện tôi biết dường như mỗi sư đoàn lúc đó đều có nghĩa trang riêng???) . Những người lính quân dịch….Những người nông dân cầm súng bất  đắc dĩ …trong một cuộc cách mạng gần như tất yếu và biết rằng trong cơn xoay vần của vũ trụ thân phận con người thật mong manh ….

_ SM 511-B2

Nguyễn văn Thể

TĐ: 53

TT: 1/11/73

_  SM: 517-B2

Vũ Huỳnh Đại

Đơn vị: Không đọc được

TT: 12/11/1973

_SM: 518- B3

Thô Thể

Đơn vị: Không đọc được

TT: 15/05/73

_ Thượng sĩ nhất

Nguyễn ngọc Thịnh

Anh dũng bội tinh với ngôi sao bạc

TT: 09/02/1974 tại Quảng Đức.

_ SM:621- B2

Võ Nở

Đơn vị: TĐ 22: DB

TT: 17/08/74

_ SM: 559-B2

Lê văn Sơn

Đơn vị: TĐ2/45

TT: 28/02/74

……

 

Và còn nhiều , còn nữa…Không thể đếm hết. Một số ngôi mộ đã mất hẳn bia, chỉ còn lại một tấm dal bê tông phía trên. Một số bị sụp hẳn xuống, tấm bê tông gãy đôi… số hoàn toàn mất dấu…Tuy hầu hết trên những tấm bia không ghi ngày tháng năm sinh, thậm chí quê quán, chỉ vài dòng cho ngày tử trận nhưng tôi hiểu rằng, những sinh thể đầy nhựa sống này bị cuộc chiến lấy đi lúc còn rất trẻ…Có thể vào tuổi mười mấy, đôi mươi, cùng lắm là ba mươi!

“ Em hỏi anh, em hỏi anh bao giờ trở lại????

Xin trả lời, xin trả lời mai mốt anh về….”

Chắc rằng  những con người nằm dưới những nấm mồ kia đã một lần trả lời câu hỏi ấy. Không phải chỉ riêng cho một cô gái mà  cho cả người Mẹ, những đứa em trước lúc ra đi. Những người lính bước chân vào vùng khỏi lửa và nằm lại …với một lần thất hứa nặng lòng.

Tôi đốt nén nhang, quay đầu khấn giữa không trung như lời người đàn ông gác mộ bảo.  Cũng chẳng có gì cho cá nhân, chỉ mỗi lời cầu chúc cho những anh linh được siêu thoát. Đã hơn 40 năm ngày im tiếng súng. Nước mắt của Mẹ đã khô cạn, những người con gái chờ đợi đã đủ mỏi mòn , những đứa em thơ cũng đã trưởng thành và quê hương cũng đã có những đổi khác. Mong những  người nằm xuống an ngoại….

***

Khác với Nghĩa trang quân đội Biên Hòa, đền tử sĩ ở đây có quy mô nhỏ hơn. Kiến trúc cũng gần như vậy. Việc duy tu đã che lấp những hoa văn, họa tiết vốn có,( như lần trước tôi có dịp mục kích) nhưng bù lại nó mang đến một dáng dấp sạch sẽ, khang trang, có chứng tích của bàn tay chăm sóc và  bảo tồn. Bốn mặt đền được quây lưới B.40. Bên trong chất đầy những hộp gỗ đã đóng sẵn, dành cho việc cải táng. Một hương án chỉn chiu, tuy đơn giản nhưng cũng đầy đủ những thứ cần thiết. Mâm ngũ quả đủ sắc màu. Một lư hương đã đầy vun những chân nhang của những người đã đến viếng trước.

Người đàn bà trông đậm người, trong bộ áo bà ba hoa đã cũ tiếp chuyện với tôi. Chị tên Nguyễn thị Lan , năm nay 60 tuổi, làm việc trong nghĩa trang đã hai mươi năm. Chị cho tôi biết đền tử sĩ đã được được Ô. Ngô Công Ích ( Giám đốc Cty TNHH S17 cũng như Giám đốc khu lịch MUD BATH and i resort) tu sửa lại cách đây 3 năm. Chị còn cho biết thêm mọi việc cải táng mộ tử sĩ trong nghĩa trang được ông Ích ủy thác cho chị làm.

_ “ Vậy có thông báo cho thân nhân, chủ mộ biết điều này không chị?”

_ “ Có ” Chị nói .” Có cấp tiền cho gia đình cải táng….”

Thấy cũng không đi sâu vào vấn đề tiền bạc làm gì, nên tôi không hỏi tiếp.

Chị rầu rầu thêm: “ Năm nay mưa lụt nhiều, làm ăn khó khăn nên gia đình thân nhân tảo mộ cũng ít, nên cây cối mới mọc um tùm như vậy. Tôi nhận chăm sóc gần trăm ngôi mộ quen mà năm nay chỉ thấy vài người đến thăm…”

_” Thân nhân, dân ở đâu vậy chị?”

_ “ Đủ hết. Tuy Hòa, Ban Mê Thuộc, Đaklak…”

Tôi an ủi người đàn bà. Xiết đôi bàn tay chai sần, to quá khổ của người đàn bà luống tuổi trong một sự đồng cảm. Cảm nhận một tín hiệu be bé của niềm vui ánh lên trong đôi mắt sau một lời chúc Tết.

Những dự định sẽ gặp ông Ngô công Ích để hỏi thêm một số vấn đề về tương lai của nghĩa trang và cách giải quyết những vấn đề phát sinh trong việc giải tỏa, nhưng chợt nhớ hôm nay chỉ mới mồng hai Tết. Các cơ quan không làm việc. Mọi người có lẽ đang quây quần với nhau trong niềm vui sum họp gia đình. Có thể nên để trong một dịp sau này.

***

Ra khỏi cổng nghĩa trang, tôi có nhìn lại, cố hình dung trong tương lai, một khu du lịch  sẽ mọc lên sang trọng và đầy đủ tiện nghi. Chắc có ai biết đâu trước đây, nó là nơi nằm lại của những con người cung hiến một cách bất đắc dĩ cho một cuộc cách mạng, theo quy luật vũ trụ.

“ Hữu sinh, hữu diệt…”

Nắng xuân ấm áp. Bầu trời cao và trong. Len mình giữa đám lùm bụi, những làn khói nhang mỏng manh, loãng dần…tan giữa hư vô.

 

 

VŨ KHUÊ

 

Advertisements

One thought on “KHÓI NHANG GIỮA HƯ VÔ….

  1. lê ngọc duyên hằng nói:

    TÂM LINH Thế giới VÔ HÌNH.
    Nguồn gốc BÓNG KHUẤT-TỔ TIÊN Khai Sinh
    Đất Trời CON NGƯỜI TA SỐNG…
    ”Thể CHẾT Về ĐẤT Còn BÓNG Còn HỒN…”
    …..Những Ngội MỘ-Nghĩa Trang BUỒN..
    Bỗng dưng nằm gần chỗ Sướng chỗ Vui!
    Cảnh tượng nhìn trông NGHỊCH ĐỜI!
    Nghĩa Trang nhếch nhác HƯƠNG KHÓI LẠNH TANH!
    …Bên trong TỤ TẬP TỆ NẠN
    ỒN ÀO phức tạp âm thanh KHÓ NGHE
    Thô tục những tiếng CHỬI THỀ!
    BỪA BÃI rác rưởi Chẳng thấy TÔN KÍNH!?
    ….Một nơi CẦN SỰ YÊN TĨNH
    Cho những ANH LINH CHIẾN BINH Ngã Xuống…!
    Cũng Người CON LẠC CHÁU HỒNG?
    Chẳng lẽ KỲ THỊ có trong MÀU ÁO?!
    …..Thời đại-Chế độ KHÁC NHAU..
    Có sự PHÂN BIỆT Khác nào RẼ CHIA?!
    Khách THẬP PHƯƠNG ”Đi RỒI Về…”
    Ngán ngẫm TỰ VẤN”Đời THẾ-ĐÂY SAO?!”
    …..*BUỒN qua đôi mắt mộng ảo..
    ĐÔI MẮT Tâm Hồn dạt dào SUY TƯ…
    ”Có những hồn linh phất phơ..
    NƯƠNG theo nhang khói ƯỚC MƠ TÌM NGƯỜI….”

Comment

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s