Năm có đôi mắt mơ tròn xoe đẹp tuyệt. Vậy mà chả hiểu làm sao cư dân Suối Nho gọi Năm Hí. Do giọng cười hí hí chăng? Giọng cười chỉ một mà thôi, chết danh là do kiểu sống như ngựa hoang của Năm.
Vợ Năm, cũng đôi mắt mơ và một nhan sắc mà vừa mới từ Trà Vinh lên Suối Nho, cô đã hớp hồn chí ít cũng chục thằng làm thuê bốn phương kéo đến. Thanh niên sở tại đánh nhau vì cái đẹp nầy không ít. Tình thiệt mà nói, nếu Yến – tên cô gái – gật đầu với một anh sở tại thì cô thoát cảnh thuê mướn liền. Suối Nho là kinh tế mới dân lập. Tự động vào rừng khai hoang thì phải có của mới đặng. Vậy mà chả hiểu làm sao Yến lại mê đắm mê đuối Năm, một gã tha phương cầu thực. Năm từ miền Trung vào, sở hữu chủ một căn nhà tranh vách ván vẻn vẹn bốn chục mét trên lô đất một trăm vuông. Có lẽ vì đẹp trai, đôi mắt u sầu và trữ tình mà Yến cho không biếu không Năm chăng? Vâng. Ngoại trừ là trai đẹp, Năm lại không dầm nắng phơi gió kiếm cái ăn. Ai cũng lôcachân mà lết, Năm bao giờ cũng chỉnh chện trên xe đạp. Sáng ung dung ra quán làm li cà phê kho. Thiên hạ vấn thuốc rê Năm thuốc gói, có hôm chơi cả đầu lọc, bảnh như thiếu gia con nhà giàu. Không riêng Yến mà cả mươi em thích anh Năm. Trai tráng sỡ tại đành buông cung, thẩn thờ nhìn nhan sắc lớn bụng.
Chao ôi là tội nghiệp cho Yến. Đúng là khi yêu người ta tối mắt lại. Về nhà tranh vách ván không cho mẹ lấy một ly rượu còn làm khổ bà khi vượt cạn. Bể ra mới biết chồng sống bằng nghề cờ bạc. Năm thâu đêm ở sòng. Ngày vùi đầu vô ngủ, tỉnh dậy là ngồi luyện ngón trong mùng. Có vợ rồi Năm thường xuyên vắng nhà. Có khi đi cả tháng, về với vợ không quá hai ngày, quăng cho vài đồng lại tiếp tục đi. Vợ đẻ mặc kệ vợ. Với Năm, dưới gầm trời nầy sòng là số một. Năm là con ma. Gã phải đi, vì không ngu mà chơi ở nơi cư ngụ. Làm chi tệ hại cũng phải chừa ra một phương để sống chớ, đúng không?
Năm cờ bạc vào bậc thầy. Kỳ bẻo gồm hai loại. Thầy và thợ, còn lại là dân nai, nai cũng hai loại là chà và nhung. Trăm thợ mới có một thầy. Để biết thế nào là thầy cần phải biết sơ qua thợ một tí. Chuyện xáo, chẻ bài như làm xiếc chú tâm luyện vài tháng thì dân chơi sành hơn cả phim tầu. Cái quan trọng của thợ là phải biết làm dấu bài. Chơi xì dzách, tiến lên, xập xám và các ngón khác trong bộ bài năm mươi hai lá, thợ phải làm sao để sau ba ván là biết bài. Khi cầm tay cái, các cây bài ưng ý phải thuộc về thợ. Bàn tay phải cực nhạy cảm để khi chia, cây nào đã bấm dấu không được lọt vào tụ đối phương. Vậy mới thắng. Những môn chơi ăn thua đủ và lớn như xóc đĩa thợ phải chủ động trong việc xóc. Chẳn hay lẻ là do thợ. Xóc bằng đồng chinh phải biết sử dụng nam châm, xóc bằng đồng tiền cắt từ lá bài phải biết bấm dấu sao cho nặng nhẹ tùy ý mình. Có vậy mới ra giang hồ mà đánh thuê, phải biết đóng vai tà lọt hầu đại gia. Sòng lập ra các ông chủ ăn thua. Nửa đêm chủ mệt hoặc cần xã xui, nhường bài cho tà lọt. Lúc ấy thợ ra tay.
Để trở thành thợ, thằng người phải có máu mê. Mê đến bàn thờ tổ tiên còn dám bán để phục vụ cho cái ghiền, vợ con cha mẹ anh em đợ được là đợ. Thua quá mới ngộ ra trong cờ bạc không bao giờ có đỏ đen, may rủi. Tất cả đều gian manh, lọc lừa. Lúc ấy tay chơi ngồi bó trán điều nghiên để hiểu vì sao. Hiểu ra, quý ngài mới tìm cách phục hận lấy lại cái đã mất bằng cách phải điếm đàng như thiên hạ. Muốn trở thành thợ phải luyện không thua chi mấy thằng vai chính trong truyện kiếm kiệp. Đôi bàn tay thợ kì bẻo quý như kim cương, dịu dàng, mềm mại như nghệ sĩ chơi đàn Piano.
Nhìn Năm Hí biểu diễn thiên hạ cứ tưởng Năm có bùa. Nhưng Năm nhấn mạnh:
Chả có bùa ngãi chi. Thực ra bài đã được đánh dấu, chỉ có thợ mới biết.
Người nghe cầm bộ bài lên trố mắt ra săm soi, nhưng chả ai phát hiện ra được dấu:
Mắt như tụi bây thì không phát hiện ra nổi đâu.
Năm lấy ra một kính lúp, soi và chỉ vào từng chỗ đánh dấu, bầy người ngồi nghe. Nghe xong chúng xáo bài yêu cầu diễn lại. Và trăm lần như một Năm rút bài, xướng tên làm cả lũ phục lăn. Năm nói:
– Phải luyện, nhất là bàn tay thuận, phải như cái lưỡi của dân đầu bếp. Rút lá bài thì vân tay phải phát hiện ra dấu. Dấu nằm ở góc nào là con gì. Hiểu không?
Không, hiểu chết liền.
Chiều ngang của lá bài, thợ bấm vô góc trái nếu là ách, ở giữa lá hai, góc trái ba. Chiều đối diện là bốn năm sáu, nhưng vị trí dấu sẽ cách góc năm li. Chiều dọc của lá bài cũng tương tự như vậy. Mười ba cây bài nằm mười ba vị trí khác nhau. Chỉ tay người làm dấu mới biết. Như vậy những tay mơ đen đỏ chỉ có chết và chết mà thôi. Quan trọng là dấu phải bí hiểm. Điều nầy thợ lâu năm trong nghiệp có thể chủ động một cách thần tình, ngón tay của họ phải luyện đến độ siêu thần nhập thánh. Thợ không có thời gian rỗi, phải luyện tập bất kể ngày đêm. Tỉnh giấc họ lì luôn trong mùng chỉ để luyện. Phải như vậy mới có thể xeo chuồng heo nhà người về nhà mình.
Nhưng thầy thì khác. Cả trăm thợ mới có được một thầy. Thầy phải được sinh ra và lớn lên trong gia đình có truyền thống cờ bạc. Năm tuy chả thống hay truyền gì, nhưng đời hắn khá li kì. Năm kể rằng mẹ và bốn anh chị bị chết trong chiến tranh. Chiều chiều mấy ông pháo binh trên tiểu khu khạc cà nông vô núi diệt cộng, một trái trăm lẽ năm đang bay rớt nguyên con vô nhà, Năm thoát chết là nhờ đang chơi ở nhà hàng xóm.
Quá hận, mình phục vụ cho cộng hòa mà nay cộng hòa giết sạch gia đình mình, cha Năm bỏ ngũ gia nhập ngành đỗ bác. Ông đưa thằng con duy nhất tới sòng ăn ở luôn với cha. Mới sáu tuổi Năm đã quen biết cây bài và tất cả các môn chơi khác. Đồ chơi của Năm là những quân bài được chủ sòng thải ra. Thấy thợ trong sòng múa bài đẹp quá, Năm tự luyện, nó thích nhất bộ bài tây. Nếu chỉ vậy mà sống với xiếc bài e Năm thành danh chứ chẳng chơi. Nhưng xưa nay kẻ lấy sòng làm nhà thì phải biết ăn thua đủ với đồng bạc giữa sòng. Một vài thằng thợ chỉ cho Năm vài ngón ma đạo. Năm luyện riết mà thành cao thủ. Mười tuổi là tay chia bài cự phách. Nhưng kẹt cái, giữa một rừng thợ, anh bấm dấu bài là bị phát giác ngay tức khắc. Chính vì thế Năm phải luyện một chiêu khác, và chiêu nầy xứng đáng gọi thầy.
Năm hơn thiên hạ bằng đôi mắt. Nghĩa là nhìn cây bài đã biết con chi. Tụ bài ấy cái gì bên dưới. Thiên lí nhãn chăng? Không. Tuyệt đối không. Cái hay của bậc thầy là nhìn trên mà biết dưới. Thợ có mày mò cả trăm năm cũng không biết. Thầy khác thợ ở tính sáng tạo và may mắn. Năm suy nghĩ, nghĩ mãi. Làm sao để có thể biết được bài đối phương là chi. Cầm từng lá bài, dùng đủ loại kính nhưng chả có kính nào có thể rọi thấu nói gì đeo lên mũi. Năm thử làm dấu ở phía trên, nhưng như đã nói, dấu là không thể qua được tay thợ. Năm dùng móng tay cái miết nhẹ cạnh trên của lá bài, cái cạnh mầu trắng nầy chỉ ba milimet, ngay lập tức mầu trắng bị đổi, cũng trắng, nhưng ngà hơn một tí, chỉ một tí.
Một tí ấy đã làm Năm ngợp. Gã miết tất cả các lá bài còn lại, quả là mầu trắng đã ngà hơn và chỉ có kẻ ra tay mới biết. Rồi như những tay thợ bấm dấu bài, Năm cho ách cơ nằm tâm của góc bán nguyệt, ách rô dưới một li, cứ thế cho các lá còn lại. Bây giờ có quyền biết bài đối phương bằng mắt của chính mình. Để thử nghiệm Năm kêu đệ tử thân tín đến:
Hai thằng mầy xem thử bộ bài nầy có gì lạ không?
Hai thằng em, cũng dân kì bẽo chính hiệu, săm soi bằng cả kính lúp mà cũng chẳng nhận ra chi. Năm biễu diễn bằng cách chia tám tụ xì dzách, và nói vanh vách điểm mỗi tụ. thậm chí cơ rô chuồn bích, Năm nói luôn. Cả hai thằng cứ xoe mắt mà thán phục. Hai thằng đệ nầy là thần giữ của cho Năm. Làm thằng chuyên nghiệp cờ bạc cũng lắm khổ hận. Không hộ vệ quân là không xong.
Chuyện gài độ dụ nai và lột sạch nào có khó chi với Năm, nhưng ôm tiền ra được khỏi sòng mới là điều quan trọng. Anh đến xứ người vung tay múa ngón. Thằng thua kề dao vô cổ lấy lại là thường. Vì vậy Năm phải chiêu mộ anh tài, hai trong những tay cháy túi sẵn sàng theo anh thắng trận, làm bất cứ cái chi anh cần. Hai thằng nầy võ nghệ và sự liều lĩnh không chê vào đâu được, thứ mà vợ bán con đợ thì miễn bàn. Chúng chỉ có một thứ để tôn thờ: Tiền.
Làm đệ tử của Năm thì không lo chi vụ tiền. Với dân kì bẽo bậc thầy tiền là giấy. Mỗi khi ra giang hồ để tranh bá, thầy và đệ tử như những ông hoàng con. Đến phố lớn họ ngụ khách sạn hàng sao. Chỉ những nơi ấy mới có những tay chơi thứ thiệt. Họ ăn nên làm ra từ chính đáng đến chính không đáng, sẵn sàng vung tiền để thỏa đam mê. Những con cáo ấy lột sạch tiền con nai vàng ngơ ngác Năm Hí. Kẻ thua chỉ biết rời sòng thở than mình xui quá mà thôi. Tuy thua nhưng dây chuyền, cà rá, lắc trên tay trên cổ Năm nặng trìu trịu.
Những con cáo đánh ra mùi một con nai tầm tỷ phú, vậy là tìm cách dụ ra đồng trống để ăn thua. Con nai nhung say mùi vội đi theo, ở đó đại gia đã cho thợ trà trộn vô sòng hòng lấy cặp nhung đầy máu. Đến nước nầy mới thấy tầm quan trọng của thầy trò Năm Hí. Thầy sẽ hóa giãi chiêu thức và lùa thợ vô tròng. Đệ tử sẵn sàng đánh tháo trước khi thầy bị dao kề cổ. Sự cần thiết của võ và liều luôn luôn được sử dụng trên bước trường chinh.
Làm đệ tử của thầy sướng vậy thì vợ con thầy ra sao? Chao ôi, chả còn ai bi thiết hơn vợ Năm Hí. Nhìn chung bất kì một phụ nữ nào lấy phải một thằng chồng vô tâm còn tệ hơn đàn đứt giây. Ở không xong, bỏ càng không được. Năm vắng nhà dăm ba tháng là thường, có khi biệt cả năm. Khi nào bại trận Năm mới bò về thăm vợ. Ủa giỏi vậy mà bại trận là sao? Thưa rằng ai trong nghiệp kì bẻo mới biết sáu chữ ma đưa lối quỷ đưa đường. Không nghe thiên hạ phong bài bạc lên hàng ma sao? Ma bài. Nếu anh thắng trong lĩnh vực nầy thì sẽ bị thua ở lĩnh vực khác. Ăn bài thì thua bóng đá. Ăn bóng thì cúng cho đá gà… vân vân. Những bà nhỏ của những ông lớn trong sòng đẹp như tiên sa. Thua, quý nương cũng sẵn sàng kiếm chỗ xã xui. Trong khách sạn thì nữ lưu dành cho quý ông không bao giờ thiếu. Cái nào quý ông cũng chung tiền, nhưng chung cho đối tác bao giờ cũng có cái thú riêng. Năm đã thua phần lớn đồng bạc cấp thầy của mình cho dạng nữ lưu nầy… Và như đã biết, các cô đến sòng toàn hồ li chín đuôi, miệng mồm dẽo như mật và mắt luôn đẫm nước. Vậy mà Năm Hí lại tin sái cổ mới chết cha.
Năm đi cũng phải thôi, nếu Yến đẻ cho gã thằng con trai thì hay quá, đằng nầy cô ba năm ra hai con vịt trời. Thấy Năm biền biệt, vài tay đa tình mê nhan sắc và cái cần cù của Yến những muốn nhào vô nhờ sửa túi nâng khăn. Yến giỏi lắm, cô nhờ mẹ chăn con, còn mình chạy chợ. Một mình vẫn cho con đến được trường học. Con gái cô ngoan cực kì, thông minh như… cha vậy. Nó học giỏi, nhớ bài học như cha nhớ năm mươi hai lá. Yến đang xiêu xiêu bởi một anh trung niên góa vợ thì một hôm có một nữ lưu đến. Trên tay cô nách một thằng cu:
Dạ – nữ lưu nói – Em là vợ của anh Năm…
Yến rụng rời. Cô chả ghen tuông chi nhưng mà uất. Thế nầy thì có chết không? Cô gái thưa rằng quê ở miền Tây xa xôi, nghe lời ngon ngọt của anh Năm mà nhẹ dạ. Giờ có con ảnh đi đâu mất hút. Nghe nói gia đình ở xứ nầy nên đi nhận bà con. Cô gái ở chơi được hai ngày rồi ra đi, bỏ thằng cu lại. Yến phải gồng. Con chồng thì cũng như con mình thôi. May quá, hai con chị khoái thằng cu lắm, chúng quấn nhau như một chỗ chui ra. Được vài tháng Năm bò về thăm, hỏi mới biết mẹ thằng cu trả con để bước thêm bước khác.
– Ông Năm nè – Tha nhân hỏi – bài thường thì dấu hay chơi kiểu của ông còn được, chứ bài nilon của Mỹ thì có mà chịu sầu.
Năm cười mà rằng:
Chơi sòng lớn ai chơi bài cotton, nilon hết mấy em ơi.
Sòng lớn. Tiền lên hằng trăm triệu bọn thợ bó tay với bài nilon. Vậy còn Năm? Cái để được gọi là thầy luôn luôn lớn. Năm kể rằng để cho hai đệ tử chơi cho đến nửa đêm, chúng có quyền thua, thua rạt gáo. Miễn sao đối phương hả hê trong men chiến thắng. Nửa giấc về sáng mới là lúc Năm tỉnh giấc và nhập trận. Kẻ thua ra chầu rìa, người thắng tiếp tục sát phạt để gồm thu lục quốc về một mối. Và những lá bài trong tay làm đúng chức năng mà Năm muốn.
– Tụi bây biết đó. Bài nilon không ai làm dấu được. Chỉ đỏ đen mà thôi, và trong sòng bài kẻ nào nhiều tiền, trụ được lâu kẻ đó phải thắng. Còn tao, tao chơi sách đổi màu trên lá bài. Vậy thôi.
Nilon mà cũng đổi màu được à?
– Tao có chiêu thức riêng.
Chiêu gì?
Chả có chi khó hoặc bí mật. Năm dùng móng tay út cạo bựa chân răng. Móng tay cái sẽ miết bựa vào cạnh mầu trắng của lá bài. Đối phương đã hết nửa đêm mỏi mệt, có phấn khởi vì thắng lớn mắt vẫn không tinh tường để nhận ra sự khác biệt tinh vi nầy. Vậy là tiền về tụ của Năm. Đang thắng, đối phương sẽ tối mặt sau vài cây thua đậm. Mà đã tối thì chỉ một phương chết, đổi bài mới cũng bó tay với chiêu nầy. Ai cũng biết bựa chân răng, lại là răng của bọn kì bẽo, chúng ăn, thôi thì đủ, thêm cái trắng đêm cùng khói thuốc, bựa dẽo nhẹo, miết vô đâu nằm yên đó. Mắt Năm sau một giấc đầy, tinh chả khác mắt Dương Tiễn.
Ngon lành vậy mà thân danh bại liệt có lạ không?
***
Sao mà ông ra vầy?
Năm đưa hai bàn tay chỉ còn tám ngón lên cao. Hai ngón cái đã bị cụt, ngậm ngùi:
Nếu tao đừng lên Bãi vàng X đã không bại liệt như vầy.
Sao lại phải lên bãi vàng? Dễ hiểu lắm. Thằng bài bạc như Năm rất dễ nổi tiếng trong giới. Dân chơi truyện miệng về một Năm Hí có bùa Lỗ ban. Vì thế nên Năm khó lắm việc nhập sòng. Năm tính qua Malaixia vì các sòng ở Lào, Campuchia đã nhẵn mặt. Nghe nói bãi vàng X làm ăn được nên Năm làm một chuyến lên thâm sơn.
Dân bãi bán đời cho hầm sâu. Giãi trí bằng rượu, gái và cờ bạc. Họ chơi xã láng và không tin ai có thể gian lận được mình. Nhất là dân chủ hầm. Vậy là Năm tha hồ hốt mồ hôi và máu phu bãi. Một buổi sáng Năm và hai đệ tử quyết định về phố để tẩy trần, đang bên li cà phê Năm hân hạnh được một thứ thiệt giang hồ vỗ vai:
Biết tao không?
Dạ biết.
Ai?
Dạ… Anh Minh.
Minh gì?
Dạ… Minh Tàn.
Năm dạ là trước mặt thôi, còn sau lưng thì Minh Tàn chả nghĩa địa gì. Tha phương nên đến đâu Năm mua lòng sở tại đến đó. Ở bãi đáng sợ nhất là đàn anh địa phương, cái thế gà gần chuồng bao giờ cũng mạnh. Thân thiết với bọn nầy thì tứ xứ phải kiềng và Năm đã mua cái lòng người ở bãi bằng tiền ăn trong sòng.
Sỡ dĩ Minh Tàn gặp Năm Hí là vì đêm ấy sau tan sòng có một cô gái nhảy hầm tự sát:
– Nhỏ đó tội nghiệp lắm – Minh Tàn nói – Hai vợ chồng nó lên bãi bán quán. Làm ăn ngon lành thì thằng chồng vướng ma túy. Đêm qua thằng chồng bị mày lột sạch, con nhỏ buồn quá tự vận. Bấy lâu nay mày ăn thua với chủ hầm và phu bãi sao tao không biết. Nay chơi với tao một trận được không? Tao cần vài đồng giúp thằng chồng đưa xác con nhỏ về quê.
Dạ, em xin biếu anh ít tiền…
– Tao không xin của ai, tao muốn xem thử mình hên hay xui.
Ừ thì thích thì chiều. Năm cũng biết bọn thứ thiệt như Tàn lắm. Trưởng ca bao giờ chẳng nhiều vàng. Được rồi, muốn chết đây sẵn sàng cho chết. Cả bọn đàn anh, đàn em trong quán xúm lại xem cuộc tỉ thí tay đôi. Ba quân thiên hạ như vầy khỏi lo vụ ăn vùa thua giựt. Cả hai đồng ý binh xập xám chướng. Với Năm, nhã cho đối phương ăn vài cây mở hàng. Sau bốn ván thì bài đã được Năm cho đổi màu ở cạnh. Cũng sau bốn ván Tàn ăn tám chỉ vàng. Cả bọn chầu rìa chép miệng liên hồi qua cái sự hên. Năm vờ nóng máu khi tay cái về mình:
Bà mẹ nó… Đánh mạnh đi.
Tao theo Minh Tàn hai chỉ được không? – Một anh hai xướng.
Được, tôi khui tụ một cây.
Vậy là thêm mấy anh đứng ngoài thẩy vàng theo Minh Tàn. Mệnh giá đúng một cây. Cả hai cùng binh bài và đặt xuống. Khui đi. Khui lẹ đi. Cả làng hối Năm Hí.
Nhưng khi Năm thò tay để giở bài thì Minh Tàn lên tiếng:
Khoan… Tao muốn nói vài câu được không?
Đù má… mày đừng nhiều chuyện. Nói lẹ đi.- Đàn anh Dũng Voi lên tiếng.
Tao biết bài thằng Năm đang là gì. Nếu tao nói sai bây chặt đầu tao.
….?
Bài nó đang sảnh thùng phé đầu đôi xì. Tao nói đúng không Năm Hí?
Cái gian lận của Năm Hí bị bày ra trong quán với đầy đủ tứ chiếng giang hồ. Một loại người mà Kim Dung có tưởng tượng hết thế cũng không ra được nét lạnh lùng của họ. Vậy là hai đệ tử của Năm no một trận đòn, Năm bị dân bãi đè tay lên bàn và hai ngón tay cái ở lại bãi.
Một trong hai thằng đệ tử lết được về Suối Nho và mẹ Yến cùng ba đứa con bò lên bệnh viện đưa Năm về, anh ta còn lại cái xác toàn xương vì sốt. Bây giờ Năm ở nhà phụ vợ pha cà phê và bưng bê cho khách. Kể cũng còn may cho con ngựa hoang. Bà xã Yến mà quay lưng thì Năm vác bị đi ăn mày. Thiên hạ bình:
Không có ba đứa con, con lâu bà Yến mới nối lại tình xưa.
Nói vậy là tầm bậy. Bà Yến yêu Năm Hí chết bà luôn, bằng chứng là Năm dừng chân bên vợ hiền mới mấy tháng bụng Yến đã lum lên. Không yêu còn lâu mới vậy. Đúng không?
Quá xá đúng.

NGUYỄN TRÍ