CHU TRẦM NGUYÊN MINH

Phần 24

_____________

Hắn nhìn chị Út đang có chiều suy nghĩ.
– Chị thấy đó, các cháu nhỏ quá… Tôi sợ không chịu nổi sốt rét.
– Tôi biết và hiểu khó khăn của gia đình… nhưng…
– Xin chị can thiệp cho hoãn một thời gian thôi.
Chị Út trầm ngâm rồi nói:
-Thời gian thầy đi học tập, cô và 4 đứa nhỏ thuộc diện phải đi KTM đợt đầu, nói thật… tôi đã tranh đấu rất hung…
Chị như nhớ lại:
– Việc của cô phải đi KTM phải đưa ra cấp ủy đến 2 lần… Trong 2 lần này đều rất căng… Nhờ Quang bên Thanh Niên tiếp tay… “Một phụ nữ với 4 đứa con còn lũn đũn, đưa họ lên KTM, họ sẽ chết đói thôi. Nó ảnh hưởng xấu đến chính sách, xin các đ/c nghiên cứu lại…” Sau cùng họ chấp thuận hoãn. Bây giờ là lệnh gọi đợt hai, lần hai của gia đình, cho dù có muốn giúp Thầy cũng không thể nào giúp được…
Hắn nghe và hiểu khó khăn của chị Út.
-Họ dùng người, những người nằm trong lòng địch, cùng sống chết một thời… cũng chỉ là tình thế thôi… Tất cả còn trong giai đoạn thử thách…
Ngưng một chút, chị tiếp:
– Tất cả những chỉ thị đều nhận từ trên… Chủ tịch phường chỉ là người chỉ đạo thực thi, thực chất quyền hành nằm trong tay văn phòng Đảng Ủy…
Chị ngập ngừng:
– Chính sách KTM… lý thuyết thì như vậy… 5 đối tượng phải đi… nhưng…
Chị nhìn quanh rồi nhỏ giọng:
– Nhà của những người di tản, vượt biên bị nhà nước tịch thu và đã bố trí cho cơ quan và phân phối cho cán bộ hết rồi. Bây giờ đến lượt nhà của người đi KTM. Cán bộ đi lùng, chấm nhà nào là gia đình nhà đó phải đi, chẳng cần rơi vào năm đối tượng.
Giọng chị Út buồn buồn:
– Có một cách thầy được hoãn là cô có việc làm trong một cơ quan nhà nước.
Một năm Ngọc, cháu chị Út, học lớp Hắn làm chủ nhiệm. Có nhiều lần Hắn và chị Út gặp nhau để bàn về việc học của Ngọc. Thỉnh thoảng chị Út cho Hắn chùm tỏi Thái An, loại tỏi ngon nhất.
Hắn trở lại cty Mía Đường PR-TC, nằm trên đường vào phi trường Thanh Sơn.
– Thưa anh giám đốc…
– Lần trước tôi đã nói không được rồi, sao hôm nay lại đến… Mất thì giờ quá.
Hắn nói như ma rượt:
– Dạ… thưa giám đốc, vợ tôi có thể làm bất cứ việc gì mà cty phân công. Xin giám đốc giúp đỡ.
– Giúp cho anh… .. . rồi ai giúp cho tôi? Trung úy Ngụy, lại còn là Sĩ Quan biệt phái… Anh có đi mòn dép cũng không ai dám nhận đâu.
Hắn cầu cứu lần chót:
– Xin ông giám đốc…
– Anh là người có học … mà sao lì thế…
Hắn lên xe 68, trở lại con đường đã đến, con đường đá lổm chổm, khô khốc, không một bóng cây. Bên kia, trên ngọn đồi thấp, tháp Po Klaong Girai sừng sững. Hình ảnh Tháp cho Hắn liên tưởng đến sự kiên gan, không đầu hàng bão táp.
Khi xe qua Mỹ Đức, Hắn nhìn rừng Bạc Hà, nhớ lúc đưa Vân và các con về đây sống cuộc đời nghèo khó… Cũng chiếc 68 này, quay đều ngày và đêm. Có những đêm khuya tan lớp, từ Nguyễn công Trứ trở về, trong sương đêm, trong gió khuya lạnh lùng, Hắn viết bài Năm Mới tặng Vân:

Có những chuyến xe đi về
Mang bao điều mộng ảo

Hắn đến Rạp Ciné Thanh Bình, Hắn cũng… dạ thưa… xin giúp đỡ… chấp nhận… quét rác… dọn vệ sinh… và cũng bị từ chối thẳng thừng… Thành phần phản quốc, Ngụy quân và bị đuổi ra đường.
Hắn chạy xuống Văn Sơn xin vào HTX Hành Tỏi, lần thứ hai bị từ chối. Hắn liều mạng đến phòng Giáo Dục Thị Xã ở trường Phan Trung Mỹ Đức, “xin phục vụ ngành”. Cán bộ tiếp Hắn nói giọng Bắc. Sau khi nghe Hắn trình bày, chưa xong cái lý lịch dài ngoằng của Hắn, nào là có cha, có mẹ. có chị, có em… đã hy sinh ở đâu, chiến khu nào, mặt trận nào trong cả hai thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ cứu nước, có…
Cán bộ chận lại, cười khảy:
– Thôi… không ai tin lời của một sĩ quan Ngụy…
Hắn hóa rồ… quên mất cả mọi thứ.
– Ngọn… ngọn… cờ kia có máu của gia đình tôi nhuộm đỏ… tôi…
Cán bộ gằn giọng:
– Ông… ra khỏi đây… hay để tôi gọi người tống khứ …
– Thưa…
– Không thưa gởi gì ở đây cả. Ông ra khỏi phòng cho.
Hắn muốn thét thật to “nếu lá cờ kia nhuộm bằng máu của bao nhiêu người đã hy sinh thì có một phần máu của gia đình ta” và giữa ta và ngươi, “chưa biết người nào có máu nhuộm nhiều hơn.” Hắn trở về, kiệt sức vì cái to tiếng nhục mạ của tên Bắc Kỳ, chỉ nói được với Vân một câu:
– Mai đi tiếp… Còn nước… còn tát… em ạ.
Hắn ngủ thiếp đi. Đó là lúc thoát khỏi thực tại. Ngủ là chết, là quên hết sự đời. Vân nhìn Hắn, rơi nước mắt.

…

Buổi sáng Trung Đoàn Khóa Sinh yên ắng. Trung tá Trung Đoàn Trưởng đi công tác trên núi Đại Hàn, Trung úy H nghỉ phép. Hắn đang chuẩn bị bài Nhật Lệnh cho sáng thứ hai.
Trung sĩ Đi:
– Thưa, Trung úy có khách.
Hắn không nhìn lên:
– Mời vào…
– Thưa, anh có phải là nhà thơ CTNM không?
Hắn nhìn lên, đó là một thanh niên tóc đã cắt ngắn ba phân, mặc bộ khóa sinh rộng phùng phình, ốm tong teo, má hóp, mặt đầy lông beng loang lổ, đôi mắt nhấp nháy dưới đôi kính trắng, độ cận dày.
– Mời… ngồi.
Người thanh niên vẫn đứng, gần như đang trình diện.
– Anh… SBT gởi lá thư này cho anh.
SBT là một trong những người bạn viết lách, khá thân. Hắn xé bức thư và đọc, đại ý SBT giới thiệu người cầm thư này là KT, một đàn em có tiềm năng…. và kết luận “ông giúp cậu ta trong thời gian học lớp hạ sĩ quan, giùm tớ.”
Hắn nhìn lên:
– Tôi là bạn SBT. Cậu an tâm.
– Dạ…
Hắn đưa viết và mảnh giấy.
– Cậu viết ngày tháng năm sinh, số quân và biên chế hiện tại.
Hắn thấy hình như cậu ta không hiểu chữ “biên chế” là gì.
-Biên chế… tiểu đội, trung đội, tiểu đoàn…
Khi cậu ta đưa mảnh giấy đã viết chi chít chữ. Hắn nói:
– Cậu về lại đơn vị… Có gì cần cứ lên đây gặp tôi.
Trường có một dãy phòng nội trú cho sĩ quan độc thân, xa nhà. Lúc đầu hắn cũng ở đó, nhưng nó ồn ào suốt ngày. Tụi sĩ quan trẻ nói năng tục tĩu, chửi thề, cãi lộn, có lúc còn đánh nhau. Hắn không phù hợp với không khí như vậy nên dọn về ở một phòng nhỏ phía sau Trung Đoàn.
Việc đầu tiên:
– Trung sĩ Đi!
– Dạ, có em.
– Cậu kê thêm một cái giường trong phòng của tôi… cho ông hồi nãy. Cậu ta là em của một người bạn… Nhớ xuất chiếu, mền, gối… mới … đấy nhé.
Trung Sĩ Đi dợm đi:
– Nhớ kê một cái bàn viết.
– Dạ… xong ngay… Trung úy.

Việc thứ hai:
Hắn mở tủ, lấy một chồng hồ sơ và lật tìm Tiểu đoàn 1, đại đội 3, tiểu đội 2. Hắn đến quay tổ hợp.
– Alo…alo…
– Đại đội 3, tiểu đoàn 1… tôi nghe.
– Sĩ quan điều hành Trung Đoàn… cho gặp trung úy Đại Đội trưởng.
– Xin chờ đầu dây.
Một giây sau:
– Tôi nghe đây. Xin lỗi, ai đó?
– Lân đó phải không? Tớ đây, Trung úy…
– Biết rồi… có việc gì… nói đi
– Có đứa em của thằng bạn đang ở Đại đội của cậu, tên KT
– Phải tên ốm… ọp ẹp… như mèo mắc nước, đeo kính cận…
– Phải…
– Em của bạn… nhưng bạn thân hay sơ đây… ?
– Thằng quỷ … tớ giao cho cậu… lo từ A đến Z đấy nhé…
– Có gì không?
– Nhót ở Marina… một đêm.
– Nhớ đó nhe.
– Nhớ… và cậu cũng phải nhớ làm tròn nhiệm vụ “đó nhe”.

Việc thứ ba:
Hắn liên lạc với bộ phận giảng huấn, thời gian đầu chỉ lăn, lê, bò, toài… Đại úy trưởng ban là người đứng tuổi, đã kinh qua hơn 20 năm ngoài chiến trường, những kinh nghiệm của ông là rất cần cho những hạ sĩ quan tương lai.
– Trung úy… khỏi lo.
– Đại úy giúp cho… Cậu ta sức khỏe yếu quá.
– Tôi biết mà.
– Cảm ơn nhiều.
– Trung úy an tâm.
Hắn xuống doanh trại Đại đội 3, nói với KT.
– Phép ra trại tự do. Cần thì lên gặp tôi.
– Dạ.
– Nếu thấy mưa gió, mệt, bãi xa… thì có thể nằm nhà. Không muốn ngủ ở doanh trại thì về ngủ với tôi ở cái phòng phía sau Trung đoàn.
– Sau văn phòng…
– Phải.
Trước khi trở lại Trung Đoàn, Hắn nói với KT:
– Từ đây tất cả điều cậu cần thì nói với Trung úy Lân, Đại đội trưởng Đại đội 3, người thay tôi lo mọi việc cho Cậu trong suốt thời gian thụ huấn.
Một vài lần KT trực tiếp lên Trung Đoàn xin phép ra trại thăm người thân, hay về với gia đình ở Diên Khánh, 1 đến 3 ngày, trong bất cứ thời gian nào mà KT yêu cầu. Đây là trường hợp hi hữu, thường khóa sinh chỉ được ra phép 2 lần, giữa và gần cuối khóa. Không một sĩ quan nào dám xé rào kiểu “liều mạng” như Hắn, mà có xé rào, thì cái giá phải trả không phải nhỏ. Lễ bế giảng khóa hạ sĩ quan của KT diễn ra lúc Hắn về trường Duy Tân Phan Rang để xin xác nhận một số giấy tờ liên quan với “giáo sư toán” cho hồ sơ xin biệt phái.
Một buổi sáng, KT xuất hiện ở Trung Đoàn, vẻ hớt hãi:
– Họ… họ… đẩy tôi về sư 23… cao nguyên.
Hắn giựt mình. Người bạn từ thời tắm truồng của Hắn ở Phan Thiết, tốt nghiệp K19 Đà Lạt, vừa tử trận cũng ở sư 23 và thời gian này, mặt trận ở cao nguyên rất ác liệt. Những khóa sinh tốt nghiệp về Cao Nguyên, chỉ trung bình 3 tháng là nhận giấy báo tử. Ai cũng biết và ai cũng sợ, KT biết điều đó nên “hớt hãi”.
Hắn sẳng giọng:
– Tại sao cậu không nói với tôi là cậu muốn về đâu trước lúc bế giảng?
– Tôi…
– Cậu quá chủ quan…
KT nín thinh. Hắn vẫn còn giận:
– Cậu chuẩn bị đi, không hơn 3 tháng đâu. Mặt trận Cao nguyên hiện ta chết như rạ… Cậu lại tay mơ, liệu cậu trụ được bao lâu?
Hắn vẫn chưa nguôi giận:
– Bao lâu? Cậu nói đi.
Khi nhìn KT đứng yên lặng như biết lỗi của mình, vẻ mặt lo âu, Hắn dịu xuống:
– Cậu nhận quyết định chưa?
– Rồi.
– Đang ở doanh trại chờ xe chuyển về đơn vị phải không?
– Phải.
Sau bế giảng, khi tân hạ sĩ quan biết phải về đơn vị nào, nếu đơn vị đó thuộc vùng giao tranh ác liệt, họ chọn giải pháp tiêu cực là đào ngũ. Bởi vậy, tất cả tân hạ sĩ đều bị cấm trại trăm phần trăm. Họ gần như bị theo dõi suốt ngày đêm cho đến lúc giao cho đơn vị được bổ nhiệm. Không một sĩ quan nào dám cấp phép cho tân hạ sĩ trong thời gian này, nếu không muốn ra tòa án binh.
– Cậu theo tôi.
KT vô văn phòng, ngồi nơi cái ghế kê trước chiếc bàn làm việc của Hắn. Hắn mở cặp, hí hoáy viết, đóng dấu.
– Cậu đưa quyết định cho tôi.
Hắn nhận lại quyết định về Cao Nguyên của KT.
– Cầm giấy phép này, không về doanh trại, bỏ hết quân trang, chuồn ra cổng ngay bây giờ. Buổi sáng nay là hạn cuối cùng tân hạ sĩ phải về đơn vị.
Và rõ giọng:
– Nhớ hết phép thì vào đây gặp tôi.
KT thoát ra khỏi văn phòng Trung Đoàn, Hắn quay máy liên hợp.
– Cổng số 1 đó phải không?
– Đúng, cổng số 1 tôi nghe.
– Tôi… sĩ quan điều hành…
– Tôi biết trung úy rồi, có việc gì xin cứ cho biết.
– Hạ sĩ KT sẽ qua cổng… người nhà.
– Tôi hiểu… Trung úy.
– Cảm ơn… gặp sau nhé.
Buổi chiều hôm đó lúc Hắn chuẩn bị lên văn phòng Quân Trường gặp Thiếu tá Trưởng phòng tổ chức P thì điện thoại của Trung úy Lân gọi đến…
– Đã giao quân… KT đâu? Ông cho hắn chuồn rồi phải không? Mày giết tao rồi T ơi.
– Tao lạy mày.
– Thôi, đơn vị giải tán chờ khóa mới. Quân trang quân dụng của KT còn nằm đây. Bộ ông bắt tôi giữ phải không?
– Cho thằng nào mang lên bỏ ở phòng ngủ của tớ ở Trung Đoàn.
– Phòng ngủ của ông… trời ạ… làm sao biết.
– Cứ đưa Trung sĩ Đi.
– Chừng nào ra nhót Marina đây?
– 8g tối nay… Hẹn ở cửa vũ trường.
– Chịu chơi… đừng chơi chịu… đấy nhé.
– Im đi… tớ bận.
Hắn lên gặp Thiếu tá P trưởng phòng tổ chức. Thật tình thì Hắn chỉ thân với Trung úy Tr, học K.25 với Hắn ở Thủ Đức. P là anh ruột Tr. Nghe Hắn trình bày xong, P ngạc nhiên nhìn Hắn:
– Bộ ông giỡn… chắc?
P giải thích, nào là tình hình cao nguyên chết như rạ cần bổ sung, nào là quyết định đã được Thiếu tướng Chỉ huy trưởng Quân trường ký và đã chuyển bộ Tổng tham mưu…
– Ông muốn giết tôi… hay lột “mai” tôi đây?
– Biết vậy … nhưng…
– Nhưng cái con khỉ, sao không nói trước lúc chưa ký, em ông muốn lên trời tôi cũng cho lên… còn bây giờ…
P thở khì.
– Tôi chịu.
P không phải người khó tính, hẹp hòi. Giúp được là giúp ngay, không suy tính. Có lần Bộ Tổng ra tuyển 12 tân khoa Hạ sĩ vào quân cảnh. Hắn gởi hạ sĩ D, cậu của Vân, là P giúp trúng tuyển ngay. Quân cảnh là đơn vị mơ ước của tất cả quân nhân, có quyền, có tiền và nhất là không ra mặt trận. Muốn vào, ngoài những bắt buộc về thể hình thì giá hối lộ là cao ngất ngưỡng.
P đã từ chối, đã nói “tôi chịu” là Hắn cũng chịu thua thôi. Hắn đến Tr, cầu may.
– Tao mới ở chỗ ông P.
– Thằng chả bây giờ mê đít vợ…
– Vợ đẹp lại giàu nhất nhì Nha thành… mê là phải …
– Mà mày đến ổng việc gì?
Hắn trình bày trường hợp của KT. Nghe xong,Tr phán:
– Bỏ “thằng chả” tiêu đời là vừa.
– Mày…
– “Thằng chả” tưởng mày có nhiệm vụ… đút cơm cho thằng chả… ăn nữa chắc.
– Mày nói gì kỳ vậy.
– Không lo… cũng nhắc người ta một tiếng chứ… đằng này…
Ngưng một chút Tr nói lớn:
– Mày dám cấp phép cho “thằng chả” đào ngũ hợp pháp… Mày mà không ra tòa án binh, tao đi đầu xuống đất.
– Thôi mà.
– Thôi… thôi cái con khỉ… Chuẩn bị gỡ mai trên cổ áo đi là vừa.
Rõ ràng là TR tức “thằng chả” ỷ lại, làm khổ người khác.
– Ngu thì rán chịu… Tao chẳng nói gì được với ông anh mê đít vợ giùm mày đâu.
– Tao hiểu mày… nhưng không lẽ thấy chết mà không cứu…
– Thì mày… có giỏi thì cứu đi…
Trên đường về lại Trung Đoàn, Hắn tạt vô phòng Tâm Lý Chiến.
– Chào Thiếu tá…
– Chào… ngồi đi.
Thiếu tá trưởng phòng TLC là nhà thơ quân đội nổi tiếng DN. Ông ốm, thấp người.
Ông rời bàn làm việc đến ngồi ở salon.
– Mới đọc CTNM ở Văn… khá “tới.”
– Cảm ơn anh.
– Mình cứ bị cuốn theo công việc, kín hết thời gian, cũng kín hết rung động, chẳng viết gì ra hồn.
Và:
– CTNM uống trà nhé?
– Chỉ ghé anh một chút thôi.
– Tờ Dựng Đất tới đâu rồi?
– Lê Minh lo, mới ra bản vỗ.
Hắn cầu âu:
– Anh DN, tôi muốn nhờ anh…
Hắn nói trường hợp KT và kết luận.
– Hiện KT đang trốn, bỏ trình diện…
– Khó lắm, quyết định đã chuyển về Bộ Tổng, không gỡ nổi đâu…
Hắn chào anh DN về trung đoàn, với nỗi thất vọng nặng nề. Chiều đó, trong bữa cơm, Vân hỏi:
– Anh… anh có việc gì đang lo phải không?
– Sao em biết?
– Cái mặt anh nói cho em biết.
– Cái mặt anh … thì sao?
– Nhìn… cứ rầu rầu.
Hắn nói cho Vân việc của KT.
Vân nói:
– Cái ông mà trước anh đây anh kê giường cho ngủ cùng chứ gì? Em sẽ nhờ T T nói với thiếu tá P giùm anh.
– Liệu có hy vọng gì không?
– Vợ nói với chồng… dễ nghe hơn anh… nói…
TT là bạn học rất thân của Vân, và hiện là vợ P, người có cái đít mà P mê như TR, em ruột P, nói.
– Gấp lắm… em.
– Tối nay em đến nhà họ…
Ba ngày hết phép, KT trở lại Quân Trường, với thái độ dè dặt có chút e sợ. Từ dáng người, chân bước cho đến ánh mắt KT, như con thú đang bị thợ săn rượt đuổi. Hắn vừa thương vừa giận. Và không biết phải nói với KT thế nào. Việc thay đổi một quyết định đã chuyển về Bộ Tổng, Hắn cũng không ngờ “ai nghe cũng sợ” như vậy.
KT ngồi ở cái ghế dài kê dọc tường bên trái, nơi khách ngồi chờ gặp ông Trung Đoàn Trưởng. Hắn đang cố tìm cách mở đầu cho KT biết là “chịu thôi”.
Trung sĩ Đi:
– Trung úy có điện.
Hắn đứng dậy đến cái bàn để tổ hộp điện thoại quay tay mà trung sĩ Đi đang ngồi trực.
– Trung đoàn… tôi nghe.
– Ông lên đây… …
Hắn nghe tiếng của P, chỉ kịp quay lại nói với KT:
– Chờ tớ.
Rồi cấm đầu đi như chạy.
P nói, mặt như mếu.
– Không biết bà Vân, vợ của ông nói thế nào… mà Bà xã của tôi…
– Chị nhà…
– Bả cấm cửa… trời ạ… Bả còn tuyên bố nếu không giúp ông… thì… thì… bả cấm trại 100% vô thời hạn…
– Chị nhà là bạn, từ hồi học tiểu học, với Vân.
– Tôi biết rồi… Bây giờ ông “trời con” kia về Tiểu khu Ninh Thuận. Mặt trận ở đó rất yên tĩnh và cũng gần Diên Khánh.
Thiếu tá trưởng phòng tổ chức đưa quyết định mới.
– Ông trả cho tôi quyết định cũ…
Hắn cảm ơn rồi vọt ra khỏi phòng và đi như chạy về trung đoàn.
Hắn nói với KT:
– Xong rồi, về Ninh Thuận.
– Ninh Thuận?
– Khánh Hòa kín mít, không chen được.
Hắn đưa Quyết định cho KT.
– Cậu nhớ ghé 11 Nguyễn Thái Học, sinh hoạt với anh em Y T. Tôi sẽ viết mấy chữ cho M. Nhỏ.
Hắn nhớ lại, và tiếp:
– Cậu an tâm, tôi sẽ có thư cho trung tá T, tiểu khu trưởng Ninh Thuận.
Hắn gọi:
– Trung sĩ Đi!
– Tôi nghe, Trung úy…
– Lấy quân trang, quân dụng để trong phòng của tôi cho Hạ sĩ.
Hắn thấy KT ngạc nhiên và cảm động ra mặt. Cho dù đôi mắt bị che khuất dưới đôi kính cận, Hắn vẫn nhìn thấy ngấn nước trong đôi mắt lúc nào cũng lem hem của KT. KT cầm tay Hắn, trước lúc giã từ.
– Minh… Minh… Mình cảm ơn.
Lần đầu tiên KT gọi Hắn bằng bút hiệu. Hắn nhìn theo cái dáng đi chậm rãi, liêu xiêu của KT mãi đến khi khuất mất bên kia dãy nhà làm văn phòng Tâm Lý Chiến của nhà thơ DN. Lòng bỗng thấy ngậm ngùi thương bạn.

……..

Phần 25

_____________

– Dứt khoát… Không.
– Anh nghĩ…
Vân cướp lời:
– Anh nghĩ cái gì nào? Anh nghĩ ông ta giúp anh ư? Một người vô ân bạc nghĩa, một loại cơ hội… mà giúp anh lúc này ư?
Vân xúc động:
– Tôi nhắc cho anh nhớ. Khi tờ YT về SG in typo, ông ta được gặp nhiều người mà ông ta có thể nhờ được, lợi dụng được, những người mà từ họ ông ta có giá trị hơn, lúc đó anh không những bị ông ta quên mà còn bị xúc phạm… Ông ta nói với anh “bài của ông gởi về bị bỏ sọt rác” là gì … Anh không còn giá trị lợi dụng nữa, cho dù nếu không có anh và cả tôi nữa, ông ta đã bỏ xác ở cao nguyên rồi… và không có anh, không có YT thì ông ta là ai? Một nhà thơ, một nhà văn hay một họa sĩ? Một người như vậy, anh hy vọng gì nào?
Và Vân lập lại một cách kiên định:
– Dứt khoát… không.
Đó là câu trả lời của Vân khi Hắn hỏi ý kiến có nên đến nhờ KT giúp hay không [?] KT đang là cán bộ cách mạng của thị xã PR-TC. Hắn cũng không hiểu vì sao một hạ sĩ Ngụy, từng qua Mỹ học truyền tin quân đội, lại trở thành cán bộ cách mạng nhanh đến như vậy.
Hắn nhìn những người đi KTM bỏ về, lang thang ngoài đường, trong chợ, hay ngồi khóc trước căn nhà của mình bị Cán bộ chiếm. Hắn nghe kể đủ chuyện khó khăn… không nước… không đất canh tác… không điện thắp sáng… không thuốc men, lương thực… Cách Mạng lùa dân đi KTM như đem con bỏ chợ…
Họ bỏ nơi rừng sâu nước độc trở về, không còn hộ khẩu, không sổ mua gạo, nhu yếu phẩm, con cái thất học. Họ mất tất cả, bơ vơ giữa nơi mà họ sinh ra, lớn lên và đã sống bao đời.
Hình ảnh đó làm Hắn lo sợ, và quyết định đi nhờ KT. Hắn ngập ngừng bước qua cổng trường Poklong, nơi Hắn đã đến, đã dạy cho các em môn Hội Họa nhiều năm qua, nơi quen thuộc đến thân thiết. Hôm nay hắn thấy sân trường trở nên xa lạ. Hắn hơi lo và e dè. Hắn lên lầu 1, rồi ngập ngừng gõ cửa…
– Cứ vào…
Hắn quay tay nắm, bước vào căn phòng mà hắn đã đứng trên cái bục, còn kia, bao năm, căn phòng dường như còn hơi của Hắn. Căn phòng vẫn như xưa có khác chăng là trên vách trái có treo một bức tranh, hình con chim bồ câu, và trên vách phải có ảnh Bác Hồ. Phòng học đã trở thành phòng ngủ và làm việc.
KT nhìn Hắn vẻ khó chịu, hỏi trỏng:
– Có việc gì?
Hắn trình bày hoàn cảnh và xin KT giới thiệu cho Vân một việc làm “việc gì và ở đâu cũng được” để tránh đi KTM vì “các cháu còn nhỏ quá”. KT nhìn Hắn như nhìn một kẻ không quen và cất giọng:
– Thành phần của ông…
Nếu khó khăn, chỉ cần KT nói một câu “tôi không giúp được” là đủ, cớ chi phải nói: “Thành phần của ông.” KT nói giống y như những cán bộ mà hắn đã gặp khi đến xin việc làm cho Vân. Hắn tự hỏi Hắn là thành phần thế nào dưới mắt cán bộ KT? Và cán bộ KT là thành phần nào? Kẻ mà hôm qua không nhờ Hắn thì bỏ xác ở Cao Nguyên? Kẻ cơ hội thời nào cũng là kẻ cơ hội. Hắn đi như chạy. Hắn mím chặt răng và thề sẽ không quên. Bài học mà KT dạy Hắn đã theo Hắn suốt năm tháng của cuộc đời. Hắn muốn và cố quên mà không sao quên được.
Hắn cũng không thể qua mặt Vân được việc đi kêu gọi lòng thương của kẻ vô ân, Vân đã đúng, khi “dứt khoát… không” và “em và con chấp nhận đi KTM chứ không để ông ta xúc phạm anh một lần nữa” và… Hắn lại sai.
– Anh lo cho các con.
– Em biết ông ta, một lần nữa xúc phạm anh. Giờ thì em mong anh mau quên chuyện này đi.

Hắn chuẩn bị đi KTM. Người ta sao mình vậy. Người ta sống được thì mình sống được. Vân đi mua thêm nước mắm, muối, cá khô. Hắn đến gặp chị Út, hỏi một vài điều liên quan đến căn nhà sẽ bỏ lại.…
Lúc hai vợ chồng đang bàn xem nên chuẩn bị những gì nữa để mang theo, bỗng trước nhà có chiếc xe Jeep xuất hiện. Vân và Hắn tái mặt khi thấy 5 cán bộ, mặc đại cán từ trên xe bước xuống, nhìn số nhà và bước lên thềm… Người cán bộ nữ duy nhất, lên tiếng:
– Có phải đây là nhà cháu Tùng Vân không?
Vân bước ra.
– Thưa, tôi là Tùng Vân đây.
Người nữ cán bộ nhào tới ôm Vân và
– Con ơi… Cháu ơi… Bà ngoại đây… Vân ơi…
Vân bất ngờ ngơ ngác… rồi nhớ lại có lần Má Vân có nhắc đến bà. Sau khi gã chồng cho con, bà thoát ly, bỏ lại hai tiệm vàng trên đường Độc Lập, nghe bà đánh Tây tận Hạ Lào, có huy chương của Việt Minh khen thưởng…
– Nhìn con là ngoại biết là cháu của ngoại liền… Con giống mẹ như đúc…
Bà cháu nhận ra nhau, mừng mừng tủi tủi và khóc như mưa. Sau vài giờ rồi phải ra đi, Đoàn công tác tận Sài Gòn. Lúc xe nổ máy, Ngoại nói:
– Khi trở ra… Ngoại sẽ ghé con.
Vân ngập ngừng:
– Dạ, mai con đi KTM rồi.
Ngoại trợn mắt:
– Sao? Đi KTM?
– Dạ…
Bà nhìn 4 đồng chí cùng đi:
– Các đồng chí… tôi phải nán lại… chứ không chúng giết cháu tôi mất.
Và 5 người cùng nán lại.
– Tụi con ở diện số 1 phải đi, không thì họ đến lôi đi.
– Diện số 1?
– Là Ngụy quân Ngụy quyền đi học tâp cải tạo mới về… chưa có công ăn việc làm.
Hôm sau bà ngoại lên xe jeep, với bộ quân phục Đại cán huy chương đầy ngực, bà gọi:
– Vân, đi với bà.
Vân e ngại nhưng cũng bước lên xe, 5 cán bộ cách mạng và 1 vợ trung úy Ngụy ngồi cùng một chiếc jeep. Hắn nhìn theo trong lòng thấy tức cười. Chỉ non nửa buổi, chiếc xe quay về, Vân bước xuống xe, miệng cười vui và đưa cho Hắn xem tờ giấy. Đó là tờ giấy chứng nhận Vân là công nhân nhà máy đường Tháp Chàm.
Bà ngoại tiếp tục đi Sài Gòn. Hắn cũng chạy liền xuống Ủy Ban trình giấy chứng nhận của Vân. Hắn thoát đi KTM vào giờ chót đầy bất ngờ. Hắn nghĩ giờ đây không ai có quyền đuổi Hắn rời khỏi căn nhà của Hắn nữa cho dù “thành phần của ông” là thành phần nào.
Cuộc sống lại tiếp diễn như nó đã từng tiếp diễn, Vân với rổ chuối nướng, Hắn với chiếc 68 rong ruổi đường dài. Chén cơm kiếm được đẫm mồ hôi. Đôi khi cũng trộn nước mắt. Căn nhà vắng dần tiếng cười xưa kia, giờ chỉ còn sự yên lặng và tiếng thở dài. Ở cùng khắp, đâu đâu cũng chỉ thấy lá cờ Đỏ Sao Vàng. Đâu đâu cũng đọc được Bác Hồ Vĩ Đại. Nhà nhà đều thấy hình cụ Hồ được thờ nơi cao trọng. Và trong tiếng gió của đêm khuya, Hắn nghe như có tiếng ai đó gọi hồn…

Bây giờ Hắn được vào đậu xe chờ khách bên trong Tam Giác, nơi trước 75 là cây xăng của Hu, một người trẻ có tài kinh doanh, một tay chơi tennis khá hay, bây giờ trở thành bãi đất trống, thành Bến xe thồ. Hắn chạy bữa đực, bữa cái, lúc có lúc không.
Một hôm, Dua, học trò Duy Tân:
-Thầy, con thấy thầy cứ đậu hoài mà không thấy chạy…
– Ế quá Dua ơi.
– Không, đồng nghiệp đã chơi ép thầy.
– Chơi ép?
– Dạ, nguyên tắc phải chạy theo tài… đằng này, họ chạy liên tục… còn thầy thì…
Hắn cũng nhận thấy như vậy. Hắn chỉ được chạy khi hai bạn đồng nghiệp chạy khách không có mặt tại bến thôi.
– Biết làm sao hơn.
Dua nói:
– Thầy làm với tụi con. Khi rảnh chạy thồ kiếm thêm.
Làm với tụi con, Dua cùng nhóm bạn họp thành nhóm bốc xếp, không phải ở bến xe mà ở dọc đường Tự Do, con đường chạy lên Đà Lạt. Những giỏ cá, được ướp nước đá, giấu trong các bụi tre ven đường… Khi xe đến, tất cả phải chuyển thật nhanh những giỏ cá lên xe vừa nặng vừa tanh, nhưng cái khó chịu đựng nhất là nước chảy ra từ giỏ cá, làm ướt cả áo, thậm chí ướt cả quần… Hắn chỉ làm một việc ghi số lượng giỏ cá theo loại lớn nhỏ, tính thành tiền công bốc xếp vào một cuốn tập học trò. Đa số làm về đêm. Ban ngày Hắn chạy thồ. Thu nhập khá, nhưng chỉ tuần sau là Hắn xin “nghỉ việc”, lý do: Hắn chỉ đi qua đi lại mà số tiền được chia bằng người khác, bằng những học sinh tội nghiệp của Hắn, Hắn không đành. Thứ đến, cá do HTX quản lý phân phối, những giỏ cá chuyển về cao nguyên là nhưng giỏ cá lậu. Việc làm không hợp pháp.
Hắn lại chăm chỉ trở về Tam Giác cùng 68, cùng những hy vọng và đợi chờ.
Mấy ngày nay, Hắn thấy đứa học trò tên Thuận đứng bên kia đường, có lúc Hắn thấy Thuận nhìn Hắn. Thuận là học sinh lớp Đệ Lục, lớp đầu tiên mà hắn dạy môn Toán khi thi đậu chuyển cấp. Thuận đã đỗ tú tài 2 và ra trường từ lâu.
– Thuận.
– Dạ.
– Em chờ ai, phải không?
– Em có chuyện muốn thưa cùng thầy.
Hắn dựng xe, băng qua đường.
– Chuyện gì, nói thầy nghe.
– Dạ… dạ…
Hắn thấy Thuận ấp úng, khó nói. Hắn nghi Thuận đang khó khăn kinh tế và nhờ giúp đỡ, như nhiều trường hợp đã gặp.
– Em nói đi, thầy sẽ giúp.
– Dạ không, em muốn thầy vượt biên cùng gia đình em.
Hắn nhớ lại, trước 16/4 chính Thuận đã chạy vô nhà “Ba Má con nói thầy di tản Sài Gòn với gia đình con” và “nhà con có xe 16 chỗ, thầy cô đừng ngại.” Hắn thật tình là chưa nghĩ đến “vượt biên”, lý do trước mắt là “bốn đứa nhỏ bằng ngón tay”.
– Thầy không thể bỏ Cô và các em mà đi được.
– Thầy cô và các em cùng đi mà.
Hắn nói và nghĩ là từ chối được.
– Thầy không có vàng.
-Thầy cô và các em không tốn đồng nào cả, con lo.
Thuận quan sát rồi nói nhỏ:
-Tàu từ Vĩnh Hy vào lấy Công Nghệ Phẩm cho cán bộ sẽ không trở về… chạy luôn… rất an toàn…
Thuận quan sát và nói tiếp:
– Nhưng nếu có việc gì xảy ra, Thầy cứ nói đưa gia đình đi nghỉ mát ở Vĩnh Hy… không biết gì… là xong…
Thuận nhìn Hắn, thăm dò:
– Gia đình con đi hết chuyến này… Ba má con bảo con nói với thầy…
– Thầy cảm ơn ba má con và con, nhưng các em còn nhỏ quá, thầy chưa đi được lúc này.
– Chắc không còn dịp nào nữa. Tụi con thấy thầy chạy xe thồ, thương thầy, chỉ biết khóc mà thôi.
Thuận nghẹn lời:
– Ngày mốt tàu mới rời Cửa, nếu đổi ý… con chờ thầy chiều mai, ở đây.
– Thầy nhớ.
– Con chào thầy. Con chúc thầy cô và các em ở lại mạnh giỏi. Ba má con cũng đoán rằng Thầy sẽ không đi nên nhắn lời thăm thầy cô…
Thuận rơm rớm nước mắt đạp xe về hướng Phủ Hà… Ba hôm sau thì chuyến tàu Công Nghệ Phẩm của Cách Mạng không về lại Vĩnh Hy được xác nhận.

Chuyến xe Phi Mã chạy từ Sài Gòn ra, dừng lại bên kia đường khu Tam Giác. Một người đàn ông cỡ tuổi Hắn bước xuống xe, băng qua đường. Lúc này bến chỉ còn mỗi mình Hắn.
– Tôi đi Quảng Thuận.
Hắn nói giá, người đàn ông gật đầu, khoác lại chiếc áo blouse, ngồi lên yên sau.
– Chạy thôi.
Hắn nổ máy, khởi hành. Bây giờ là 4 g chiều, chạy lên Quảng Thuận mất 1g20′ và trở về, thời gian di chuyển trên đường là từ 5giờ20 trở đi… Gần ½ con đường là rừng thưa, không nhà dân. Giờ đó liệu có sao hay không[?]. Hắn cố tăng tốc, chiếc 68 thương chủ bốc dòn tiếng nổ. Hắn đã chạy giữa rừng, ánh chiều đã vàng. Hắn qua rừng Dầu thưa… rồi tiếp rẫy mì… đám mía… vạt rau… nhà xuất hiện rãi rác… và đông dần. Qua chiếc cầu gần Sông Pha người khách mới xuống xe. Hắn nhận tiền rồi quày quả quay lui. Hắn nghĩ phải vượt qua đoạn đường giữa rừng Dầu trước khi trời sập tối… Lúc xe đến con dốc cao nhất trong các con dốc mà hắn đã chạy qua, dưới chân dốc, bên kia đường có người con gái dùng chiếc nón lá vẫy vẫy ra hiệu đi xe. Đường về mà gặp khách là dân xe thồ mừng như lượm được vàng. Hắn nhấp thắng, nghiêng xe qua lề bên trái, nơi có khách đứng chờ… bỗng hắn phát hiện, phía trước, từ trong rẫy mì, cách đường non 100m, ba người đàn ông cầm rựa chạy ra. Hắn hoảng hồn, bỏ khách, rồ ga lên dốc. May chiếc 68 còn bốc, Hắn nghiêng xe thoát khỏi, trong gang tấc, đường chém của chiếc rựa cán dài.
– ĐM… lên đây là chết, nhe con…
Bọn cướp đặt mồi nhử dưới chân dốc, xe sẽ hết tốc độ, chúng chận đầu dốc là hết đường thoát. Đường bay chéo sát mang tai của Hắn của lưỡi rựa chém ngang… cảnh trời chiều, giữa rừng thâm u… Từ đó Hắn thật sự lo sợ. Nếu cứ tiếp tục chạy thồ có ngày hắn phải “tử nghiệp” thôi. Những cuốc xe đường xa, những chuyến đi chiều tối, Hắn từ chối, cho dù khách có trả bao nhiêu chăng nữa. Vì vậy thu nhập chẳng là bao. Nhưng Hắn vẫn phải tiếp tục, chẳng còn biết làm gì hơn.

Ngày 27/7 đầu tiên ở Thị Xã PR-TC sắp đến. Ủy Ban đã có sự chuẩn bị rầm rộ. Họ sẽ tổ chức môt ngày Thương Binh Liệt Sĩ hoành tráng cho nhân dân vùng vừa được giải phóng nhận biết ý nghĩa của ngày đền ơn đáp nghĩa này. CS là nhớ ơn chứ không phải phủi ơn. CS là ăn cháo giữ bát chứ không phải ăn rồi… đá bát. CS là trước sau nhân nghĩa… v… v… Nhiều khẩu hiệu được viết, treo quanh chợ, dọc đường Thống Nhất, trước rạp hát Thanh Bình, Việt Tiến… Không khí lạ mắt và lạ cả lòng người, thời trước 75 họ có nghe nói đến ngày lễ này bao giờ đâu.
Người học sinh lớp Đệ Tam NLS, lớp Hắn phụ trách môn công dân giáo dục ngày nào, bỗng xuất hiện trước cửa:
– Thưa thầy, chị chủ tịch mời thầy xuống phường.
– Em có biết việc gì không?
– Thưa… không.
Và nói tiếp:
– Chị Út nói… hôm nay… lúc nào rãnh thì thầy ghé phường…
– Tôi hiểu rồi.
– Dạ… em chào thầy.
Hắn nhớ khi vụ Mỹ Lai xảy ra, Hắn đem vào lớp tờ Paris Match có bài và hình ảnh vụ thảm sát này cho học sinh xem… và nói chuyện. Một trong những học sinh đưa tay phát biểu nhận thức, cảm nghĩ cũa mình nhiều nhất là người học sinh này. Hắn cũng không biết cậu ta làm chức vụ gì ở phường.
Hắn đến phường, chị Chủ Tịch mời vào phòng khách:
– Thầy viết giùm… Ở phường không ai viết được.
-Tôi không nắm được chính sách, sợ viết sai…
-… quan điểm chứ gì?
– Dạ…
– Tôi tin thầy viết không… sai.
– E chị bị… đánh giá thôi…
Chị Út vừa nói vừa cười:
– Thầy an tâm… Tôi phải học thuộc trước khi lên mi-cờ -rô… Thầy vô tình hay cố ý viết sai là tôi biết liền hà.
– Thưa, chừng nào?
-Tối mai… thầy vô nhà… đưa trực tiếp cho tôi… chuyện này phải tuyệt đối bí mật.
– Tôi hiểu.
Chị Út chủ tịch cười hiền:
– Ai đời thầy coi, đảng viên chủ tịch phường lại đọc diễn văn do một trung úy Ngụy viết, có đáng thu thẻ đảng không?
– Tôi cũng e… như vậy…
– Tôi vẫn theo và trung thành với đảng, nhưng quan điểm của tôi là không phân biệt đối xử, không cực đoan. Vả lại, thầy còn CS có khi hơn cả CS…
– Chị nói … tội chết…
– Không phải tôi nói, quần chúng nói, cán bộ nội thành nói, tất cả học sinh thầy dạy nói… Và đó là lý do thầy được “thả” sớm.
Trên đường về Hắn nhớ lời KT nói “thành phần của ông”. Hắn mỉm cười. Hắn sống và làm những gì theo trái tim Hắn mách bảo thôi… Hắn tự hào đã truyền lại những điều đó vào trái tim của học sinh mà Hắn dạy, dù Toán, Hội Họa hay Công Dân Giáo Dục. Học sinh của Hắn xem Hắn như người bạn có thể nói bất cứ việc gì, dù bí mật không nói được với ai. Chúng tin Hắn là người có lòng bao dung, có quyết định đúng đắn đáng tin cậy trong mọi tình huống, hoàn cảnh. Có em còn xem Hắn như thần tượng. Những bài Hắn viết ở Ý Thức, Văn Học, Văn…. được các em đọc và tâm đắc.
Nhiều lần, cả Nam lẫn Nữ có chuyện mâu thuẫn với người yêu, với cha mẹ, những học sinh yêu mà không được yêu, thậm chí những trải nghiệm trong cuộc sống… đều tìm đến Hắn. Hắn nhớ, một hôm có em học sinh lớp Súc 10, trường NLS (Trường NLS là trường nhận học sinh nhiều tỉnh về học. Cô H, Hiệu trưởng, ngày xưa học trường Phan Bội Châu, Phan Thiết cùng lớp với Hắn nên “mời” Hắn dạy môn Công Dân. Học sinh Súc 10 người vô học từ Tuy Hòa).
– Thưa, con muốn nhờ thầy…
– Nhờ gì, em nói đi.
Nội dung em trình bày, em là cơ sở cách mạng nội thành, phụ trách mảng học sinh thành phố Tuy Hòa… Gia đình báo cho biết cơ sở đã bị lộ và
– Địch đang lùng bắt em.
Em tiếp:
– Có hai giải pháp cho em lúc này, thoát ly hay trốn vào Saigon. Theo thầy, em chọn giải pháp nào?
Hắn không bất ngờ, vì chuyện học sinh hoạt động nội thành là bình thường, có nhiều học sinh đã bị bắt.
– Thầy muốn biết ý kiến của tổ chức thế nào?
– Em mất liên lạc với tổ chức và không trở về Tuy Hòa lúc này được nên không trao đổi được.
– Cho thầy biết vào Sài Gòn em làm sao sống, có tiếp tục học hay không?
– Em sẽ tự xoay sở, và gia đình sẽ có cách giúp em. Em quyết học tới cùng.
– Ý của thầy, muốn phục vụ tốt cho một lý tưởng thì phải có kiến thức tốt. Em vào Sài Gòn cố gắng học tiếp, vì thoát ly, với trình độ hiện tại, việc phục vụ của em sau này sẽ bị hạn chế rất nhiều.
Hắn không còn được gặp lại em, nhưng Hắn chắc chắn là em không sống vô ích cho chính em và cho lý tưởng mà em đã chọn.
Sau 27/7, chị Út nói với Hắn:
– Thầy thấy chưa…
– Chị chủ tịch…
-Thầy viết diễn văn, không những đúng giọng điệu CS mà còn ướt át như tư bản.
– Như tư bản… là sao… tôi không hiểu.
– Nhiều người đã khóc vì bài diễn văn của thầy…
Chị đọc:
“Trong đoàn quân chiến thắng trở về, chúng tôi không nhìn thấy người cha, người chồng, người em… chúng tôi trở về, họ đã nằm lại nơi chiến trường… cho ngày hôm nay.”
Chị gởi cho các con Hắn 5 bánh lương khô, loại bộ đội cụ Hồ mang trong balô khi đi hành quân, hay lúc vượt Trường Sơn. Gia đình Hắn được đổi Hộ khẩu mới, được cấp sổ lương thực, các con Hắn đều khỏe mạnh, chăm ngoan. Chỉ có Vân là khổ, công việc mà cty Đường Tháp Chàm phân công cho Vân là trồng cây xanh dọc hai bên con đường từ Tháp Chàm vô phi trường Thành Sơn, có đoạn đi ngang qua nhà máy. Con đường toàn đá, đá trên mặt đường, đá dưới mặt đất, khô cằn từ lâu không có một bóng cây… Tổ của Vân gồm 3 nữ và 2 nam, dụng cụ gồm xà beng, cuốc chim, búa, đục và hai cái thùng, 1 chứa nước uống, 1 chứa nước tưới khi cây vừa cắm xuống và lấp đá lại. Ngồi ngoài nắng chang chang suốt ngày, Vân mỗi ngày mỗi ốm thêm và đen da như bị cháy nắng…
Khi cty Ngoại Thương được thành lập, người đến nhận chức giám đốc đi đến xóm Quang Trung tìm Hắn. Đó là chú Kiểng, người ở cùng quê với Hắn. Người là đàn em trong lực lượng cách mạng chống Pháp của cha Hắn. Và Vân được thuyên chuyển từ cty Đường Tháp Chàm về cty Ngoại Thương, biên chế xuống tổ sản xuất Hành Tỏi ở Bình Sơn với công việc đảm trách Kế toán kiêm Thủ kho…
Hắn nhờ Út Sáu tìm mua giùm chiếc xe đạp Đầm, từ đó Vân đi làm bằng chiếc xe này. Công việc mới không đòi hỏi đội nắng dang sương lại khá phù hợp khả năng nên Vân vui hẳn lên và người khỏe ra.

Một buổi sáng đậu xe đợi khách ở khu Tam Giác thì Kim Anh chạy xe Honda dame màu xanh đến:
– Thưa thầy… má con mời thầy ra nhà…
– Con có biết… việc gì không?
– Dạ không.
Kim Anh là học sinh lớp 9 trường Trương Vĩnh Ký mà Hắn phụ trách môn Toán. Gia đình Kim Anh khá giàu có, kinh doanh Gỗ và Nước Đá. Giải phóng vô, cơ ngơi làm ăn giao hết cho cách mạng, hiện chỉ còn một máy nước đá nhỏ 100 cây 50 kg đặt sát nhà đang ở.
Hắn vừa bước vô cổng, có tiếng Lâm, em Kim Anh:
-Ba Má con đợi thầy trong này…
Hắn đã đến đây suốt 2 năm để “kèm tụi nhỏ học”. Tụi nhỏ là Kim Anh và Lâm nên Hắn thuộc mọi đường đi lối lại trong căn nhà trệt, rộng mênh mông này.
– Chào anh chị.
– Thầy ngồi đây uống ly trà.
Hắn vừa uống trà vừa chờ.
Chị Năm từ nhà sau bước lên:
– Nghe tụi nhỏ về nói… thầy chạy xe ôm… Tôi bảo chúng mời thầy ra, chỉ thầy cách kiếm sống.
Anh Năm ít nói, người cao lớn như lai tây, chỉ ngồi lắng nghe. Chị Năm truyền đạt cho Hắn cách hành nghề “Bỏ Đá” và kết luận:
– Máy của mình có 10 dãy, HTX lấy hết 8 dãy chỉ để cho mình 2 dãy. Tôi giao thầy 1 dãy tức 10 cây.
Chị Năm nhìn anh Năm:
– Anh thấy tôi tính như thế được không?
Anh Năm trả lời vợ nhưng mắt thì nhìn Hắn:
– Vấn đề giải quyết trước hết là thầy phải tìm mối để bỏ… và bỏ được bao nhiêu cây?
– Dạ… Tôi cũng nghĩ như vậy… Việc tìm mối…
Anh Năm cướp lời:
– Không khó … nhưng thầy phải chịu khó đi xa…
– Dạ…
– Căn cứ số lượng yêu cầu của các mối thầy tìm được… tôi sẽ giao đủ … nhưng không quá 10 cây
Chị Năm nói chen:
-Tôi sẽ tính rẻ và ưu tiên cho thầy… Cố gắng, thầy sẽ lo được cho tương lai lũ nhỏ.
Hắn cảm ơn anh chị Năm và ra về. Sáng hôm sau hắn bắt đầu một nghề mới: Bán Nước… .. đá…