Dương Hằng

Khói chiều bảng lảng nhấp nhổm trong khoảng không sẩm tối như thực như hư. Trời mùa này tối nhanh như cái trở người của thiếu phụ trong cơn vò võ. Nghe tiếng xe xình xịch là ðám trẻ con trong thôn cũng đoán biết ðược là lão Tôn ðưa thư tới. Lần này lão không ðược săn ðón như mọi khi. Đám trẻ con trong làng ðang giờ gõ đũa xuống mâm chờ cơm thì chẳng còn hơi sức ðâu mà kéo nhau bám càng cái xe máy cà tàng của lão. Lão dựng chiếc xe ngay trước cổng nhà bà rồi bước vào:
-Bà Môn có nhà không ðấy ạ?
Bà vả sạch bèo trong xô nước, lau khô tay vào ống quần, nhổm người khó nhọc: -Thằng Môn nhà tôi gửi tiền về hả anh?
-Không. Ðây là thư người ta gửi cho bà. Bà ra ký hộ con để con còn về xem quay xổ số nữa. Gớm, tìm ðược nhà bà mệt thật đấy. Con hỏi đến rát cả họng, mãi mới có người biết Nguyễn Thị Mến là bà.
Ở thôn này, cứ khi người ðàn bà có con dâu hay cháu nội, cháu ngoại, là người ta gọi họ bằng tên của người con cả. Thằng cháu đích tôn của bà ðã hết cái thời nước mũi thòng lòng ðưa ống tay quệt ngang từ hồi não nào rồi. Mười mấy năm nay, mấy ai nhớ đến tên gốc tên gác của bà nữa đâu. May còn mấy bạn già thương mến nhớ ra, nên lá thư trên tay lão Tôn hôm nay đã đến ðược tay bà. Ðôi tay bà cúm rúm, run run cầm lá thư.
– Không biết ai gửi vậy anh?
-Con không rõ, không thấy đề tên người gửi. Thôi con xin phép bà, con về. Mãi nghĩ về lá thư trên tay mà bà quên béng không mời lão Tôn cốc nước vối hẵng về. Rỗng rễnh và mơ hồ. Bà lục tung cả kho kí ức từ thời trai làng hái hoa dành dành giắt bên vách tỏ tình bà. Tấm bé tới giờ có ai gửi thư cho bà ðâu chứ　? Ở tuổi chạng vạng, ðùng một cái lại nhận ðược một phong thư. Bà soi ði soi lại địa chỉ gửi đến trên lá thư. Ðích thị của bà rồi. Chỉ có điều, chỗ điền tên người gửi chỉ là khoảng trắng với hai dòng kẻ xanh nhạt. Nét chữ lạ huơ lạ hoắc. Chợt, bà nhớ tới lão Nại. Bà nghĩ lão trên thiên ðàng chắc râu đã phơ phếch. Mỗi lần lão đi, đều không chào tạm biệt vợ lấy nửa lời. Sáng ra bà thấy mảnh giấy đặt dưới ấm tích pha chè, bà mới biết rằng lão đã đi. Lão Nại nắn nót từng con chữ. Chữ lão như chữ đứa trẻ con lên tám, lên chín bây giờ, bụng chữ o, chữ a cứ bệu ra. Lão viết cho bà vài dòng, đại khái là «Ðồng đội còn vùi trong lớp đất. Tôi phải đi tìm họ. Bà gắng chờ tôi thêm chút nữa. Tôi đi tôi lại về mà. Tôi sẽ nhớ lắm đấy…! Chào quyết thắng ». Bà ðưa tay gạt nước mắt, sụt sùi rồi lại cười bẽn lẽn như thiếu nữ. Bà giắt những mẩu giấy dưới gối, ðêm nào trăng rạng, nhớ lão, bà lại lấy ra xem. Bà cũng tinh, cứ ðêm trước thấy lão ít nói, và ân cần với bà hơn, biết thể nào sáng mai lão cũng khoác ba lô lên ðường đi tìm mộ liệt sĩ. Có những lần lão đi, lão chậm rãi ra khỏi tấm chăn ðơn. Cảm giác như lão đang nhìn mình ngủ, bà không mở mắt, trống ngực đập thình thịch như sắp sửa bị người ta bắt quả tang. Đến khi nghe tiếng bước chân lão rệu rạo dưới nền đất, bà mới kịp nhìn bóng lão qua tấm ri đô mỏng. Bà buông thõng người như một sự bất lực chẳng thể níu giữ bước chân lão. Bà trùm kín chăn, cố không bật ra tiếng khóc. «Tôi đi tôi lại về mà　». Bà khóa chặt lời hứa của lão vào ngăn tủ của lòng mình. Dăm bảy mảnh giấy để lại thì lão đi. Lần này lão đi thật. Nhận tin lão chết do quả bom địch gài trong hố chôn tập thể, bà khóc vật vã, tay siết chặt lấy những mảnh giấy lão để lại. Lão sống với đồng đội, đến khi chết đi cũng cùng nằm trong thớ đất. Bà không ðược nhìn thấy mặt lão lần cuối. Lão lên thiên ðường, và lời hứa vẫn nằm im trong ngăn tủ… Bà bước tới bước lui cái khoảng sân bé tẹo nhà mình. Hay đợi con dâu về? Biết đâu chị lấy tên bà gửi cho người khác thì sao? Thằng con trai bà có lần nào gửi tiền hay thư cho bà ðâu? Vừa ngó thấy bóng chị Hiên là bà toan dấm dúi lá thư vào túi áo. Bữa cơm hôm nay có tôm ðồng và canh cải cá rô ðúng món bà thích, vậy mà lòng bà cứ chộn rộn không yên. Mẩu thư nhỏ gọn lỏn trong túi áo mà ðè lòng bà nặng như tảng ðá. Cơm chưa xuôi bụng, bà ðịnh đứng dậy vào buồng. Thằng cu Khoai quấy, cứ đòi bà nội ru ngủ. Những lúc thế này sao thấy con cháu phiền quá. Muốn một chút yên tĩnh cho riêng mình mới thấy thật hiếm hoi. Dỗ thế nào thằng Khoai cũng không chịu ngủ. Hết đòi bà nằm võng ru, đến đòi bật ðài cho nghe. Một giây cứ dài như thế kỉ. Cuối cùng bà cũng có ðược yên tĩnh, sự yên tĩnh tuyệt đối. Tay chậm rãi bóc thư mà vai run lên bần bật. «　Tuổi đã xế chiều vẫn không thôi mong nhớ em. Trong tôi có một thứ tình già, không phải già vì tóc đã hai màu chen chúc. Già vì cái tình đã lớn ngót ba mưõi nãm. Ừ, mà ba mươi năm nhiều nhặng gì cho cam, người ta chết rồi, tình yêu còn ở lại. Huống gì sáng ra vẫn ngó thấy mặt trời đỏ ửng. Em ngủ ngoan nhé. Tôi mơ về em. Tình già!». Má bà cứ nóng ran lên như người thiếu nữ lần đầu nghe câu tỏ tình bẽn lẽn. Bà tự xua đi ý nghĩ điên rồ nhơn nhởn trong đầu mình. «　Nhứt định ngýời ta gửi nhầm rồi. Nhưng trót bóc ra rồi thì tính sao? Hôm nào chờ lão Tôn vào làng đem trả nó vậy　». Bà cứ cười như hoa nở trong lòng. Tình già sao mà lãng mạn, ngọt ngào thế chứ. Ngày mới yêu, lão Nại có khi nào ngon ngọt với bà câu nào ðâu, trừ mỗi lúc lão sắp sửa lên ðường. Và lão cũng chẳng rỏ bên tai bà những câu ngòn ngọt ấy, chỉ dám viết vào mẩu giấy nhỏ. Đến cả yêu thưõng còn vụng về. Bà cười bần bật, gặng cho tiếng cười nhỏ chút kẻo con dâu lại tưởng bà ngáy giữa ðêm thì khổ. Tình già, sao lại khiến bà yêu ðời thế chứ. Trưa nay nắng gắt, mãi bốn giờ chiều bà mới ra đồng. Đồng khô nứt nẻ, hoác hơ dưới chân lúa. Nhìn vết nứt, lòng bà như toác rạn. Rồi mùa này chẳng biết lấy gì cho đầy chum, vại. Bà lội xuống rãnh nước, cầm chậu tát vào ruộng ðược một ít. Nước rãnh ít mà mồ hôi đổ xuống thì nhiều. Bà có mỗi sào ruộng này, bà chăm chút nó như khúc ruột của mình. Trời đất không thưõng bà. Thế là bà chửi đổng. Chửi trời sao hành bà khổ thế này. Từ đồng về nhà, có một thôi ðường mà bà ðưa tay ra sau ðấm lưng mấy bận. Bà lẩm bẩm trong miệng câu gì đó không rõ nghĩa. Bà gặp mấy bạn già ðang ngồi quán nước của ông Nguồn dưới tán cây đa đầu làng. Mấy bạn già ðẩy qua đẩy lại mấy lời để chèo kéo bà vào uống chén nýớc chè xanh rồi hẵng về. Mặt trời đã xế bóng, nhý hối thúc bà về cho kịp giờ. Mà cũng lạ, bà có hẹn với ai ở nhà ðâu. Giờ này mấy năm nay bà vẫn lân la chỗ này chỗ nọ, chẳng hiểu sao lòng bà cứ nóng ran, muốn rảo bước chân về thật mau. Bà Miền liếc con mắt, giọng nhờn nhợt　:
Hôm nay trông bà Môn cứ tươi như gái mới bén hơi chồng thế nhỉ.
Mặt bà bỗng trân trân như kẻ bị bắt quả tang. Bà vội phân trần mà câu chữ cứ ðá vào nhau.
Hờmmm… Ruộng đang nứt nẻ mấy bà không lo ði lấy nước à.
Vừa về tới cổng, thằng cu Khoai lí lắc chạy ra «　Nội ơi nội có thư kìa».
Bà lại giật mình, lẽ nào Tình già nhầm địa chỉ tới hai lần. Con dâu đẩy ðưa câu nói: -Dạo này bà có cả ngýời gửi thư cơ ðấy. Cu Khoai nhà mình lại sắp có ông rồi.
– Cha bố cô. Ngýời ta gửi nhầm đấy. –
-Thư ðến lần hai rồi, mẹ còn giấu.
Bà hừ hữ vài tiếng che lấp đi nỗi thẹn thùng trước con dâu. Bà lại chờ đến khi con dâu ngáy một hồi mới vào buồng trong đọc thư. «　Tôi viết thư này khi vừa qua một cơn ðau. Những khi ðau, tôi nghĩ về em nhiều hơn. Nỗi đau thể xác không sánh ðược với nỗi đau mất mát. Ai rồi cũng có lúc phải quên ði ðể vui sống. Tôi thương em nhiều. Tình già　!　» Lại là thư của Tình già. Sự tò mò khiến bà vặn căng óc để nghĩ. Nghĩ về Tình già, liệu là ai trong quá khứ　? Có khi nào là trai làng năm xưa thương thầm nhớ trộm bà? Ngoài lão Nại, bà làm gì còn mối tình nào khác để mà nhớ. Bà miên man nghĩ về Tình già. Lẽ nào Tình già say bà thật? Bà cũng muốn biết về Tình già lắm, nhưng bà không có địa chỉ của Tình già, biết tính sao đây? Tình già như hiểu ðược tấc lòng tấc nghĩ của bà vậy. Bà mất lão Nại là một nỗi đau. Nỗi đau ấy có bao giờ nguôi đâu. Tình già bị thương ở chân do chiến tranh. Có lẽ nào…lẽ nào là người ðàn ông chống nạng lén nhìn bà trưa ðó ở khoảng ao bèo non sáu thước đầu ngõ? Lão một đời vợ. Vợ lão chết trẻ trong lần sinh con thứ hai. Ngần ấy năm lão sống nuôi con, không ði thêm bước nữa. Đích thị ðó là Tình già của bà rồi. Bà ngắm mình qua chiếc gương tròn bằng bàn tay, vết nám gồn gột trên da mặt, khiến lòng bà bỗng nhiên buồn rười rượi. Rồi hàng tuần bà lại nhận ðược một lá thý của Tình già gửi tới. Tình già kể những mẩu chuyện thường nhật cho bà nghe. Tình già bị thương ở chân, nên những ngày gió quái, trở trời, Tình già nhưng nhức nơi vết đau ấy. Bà thương Tình già, cái khoản xoa bóp, đấm lưng bà dẻo và mát tay lắm. Tình già làm bạn với một con khướu, khi buồn lại viết thư cho bà. Tình già muốn gửi thư mỗi ngày, nhưng sợ gửi nhiều bà nhanh chán Tình già hơn. Tình già bảo sẽ có một ngày gặp bà. Bà nghĩ thầm, có khi là cuộc gặp trên thiên ðường hay dưới âm phủ chăng　? Bà nôn nóng, bà muốn gặp Tình già lắm. Ðêm và rạng sáng là lúc bà nhớ Tình già nhất. Giờ mỗi ngày bà sống bằng sự đợi chờ tiếng xe máy tòng tọc của lão Tôn đi qua ngõ. Sáng bước qua tấm gỗ chắn ngang gian ngoài với gian buồng là chạm ngay di ảnh của lão đặt ngay ngắn trên bàn thờ. Lão Nại nhìn bà, cười hiền như ðất. Bà lại thấy ân hận. Lão chết thật rồi, nhưng bà vẫn còn là vợ lão. Người ta chết rồi thì còn tình yêu ở lại. Tình già cũng bảo thế cơ mà. Hôm nay bà quyết định sẽ qua nhà thăm Tình già. Đến đầu cổng, chân bà cứ nhũn ra từng bước. Có khi nào lão chẳng phải Tình già, mình lại vác chữ ê về　? Bà nghĩ thế nên chẳng dám bước thêm. Bà ðịnh quay về thì nghe tiếng khướu hót. Trống ngực bà cứ đập thình thịch. Khướu hót mà óc bà cứ ong ong tiếng Tình già gọi bà ngọt lắm. Bước chân cứ thế thoắt theo tiếng vẫy gọi. Tiếng chó sủa chát làm ðứt quãng ý nghĩ đang rập rờn trong trí óc. Bà quay ðầu, vội chạy như tên trộm bị bắt quả tang. Hai tuần. Ba tuần. Rồi bốn tuần. Tình già bặt tãm. Bà buồn rười rượi. Ðêm nào bà cũng thấy lòng mình trống quạnh. Bà lật giở lại những lá thư của Tình già gửi. Từ ngày có những lá thư ấy, thì những mẩu giấy của lão Nãi cứ nằm im dưới gối, kí ức của bà về lão cũng chìm trong giấc ngủ miên trường. Bà lo Tình già đau nhức ở chân. Bà sợ run rủi của ý nghĩ bữa nọ, bà sẽ phải gặp mặt Tình già ở thiên ðường. Đầu óc bà bùng nhùng ðủ thứ ý nghĩ không tài nào dứt ra ðược. Bà buồn tình, cả ngày cứ dáo mắt ra đầu ngõ. Bà quẩn quanh ở thêm nhà, hết ngó mặt trời mọc, lại trông mặt trời lặn. Hết ngày, Tình già vẫn bặt vô âm tín. Hôm nay là ngày giỗ của lão Nại, con dâu bà ðã tất bật dậy đồ xôi từ sớm. Lúc chuông điện thoại reo, chị bế thốc thằng cu Khoai vào nghe máy. Hai mẹ con ríu rít nói chuyện với con trai bà. Bà chả buồn để ý. Nỗi nhớ Tình già cứ xoắn xít lấy tâm trí khiến bà chả thiết nghĩ về điều gì nữa. Bữa cơm trưa nay bà ãn cũng chẳng thấy ngon. Cô con dâu ðùa cợt　:
-Cu Khoai sắp có ông rồi nhé. Cu Khoai thích có ông không?
Bà gườm gườm con dâu.
-Ông ở kia rồi mà mẹ　?
Cu Khoai chỉ tay lên bàn thờ. Bà ðưa mắt theo. Nén nhang cháy còn chưa hết. Đốm lửa còn lập lòe hình vòng cung. Ánh mắt lão Nại vẫn nhìn bà hiền như ðất.
Trưa ðó, bà dùng hết can đảm tìm đến Tình già. Cánh cổng nhà ðóng chặt. Thằng bé loắt choắt chừng chín mười tuổi ngồi nghịch cát ngay đầu cổng.
-Bà tìm ông cháu ạ?
-Ừ, ông cháu có nhà không　?
-Ông cháu đau chân, nằm ở trạm xá mấy hôm rồi ạ.
Hóa ra Tình già còn có cháu. Tình già đau chân, ði sao lên tận bưu ðiện mà gửi thư ðược　? Không lẽ…
-Cháu đã lên bưu ðiện gửi thư lần nào chưa?
-Dạ, dạo trước cháu đi suốt. Cháu còn viết thư hộ ông nữa.
Bà thở phào, cười lỏn lẻn, móc trong túi áo mấy cái kẹo dồi:
– Này, bà cho.
– Cháu xin　!
Bà về nhà, khăn áo chỉn chu, tươm tất, xách theo nải chuối lên trạm xá thăm Tình già.
Thấy bà, Tình già vội nhổm người dậy, miếng ấm ớ, thẹn thùng. Sự ngượng ngùng của bà bỗng bay đi đâu mất.
– Quỷ sứ, đau ốm mà không báo tôi một tiếng.
– Bà…bà biết rồi à?
-Mấy tuần qua làm tôi chờ mãi, nóng hết cả ruột.
– Bà chờ ai? Chờ…chờ thằng Tôn.
Tình già bẽn lẽn, đỏ mặt. Tình già ngoan ngoãn như ðứa trẻ để bà xoa bóp chân.

DƯƠNG HẰNG